à, bijw - voorz, aan. Je doe me à m'n vaoder denke.
à, voegw, als. À je naer de groenteboer gaot, breng ie dan 'n paor appelǝsiene voor me mee?
aa, voorz, aan. He joh, kijk uit voor m'n klêêd je het stront aa je schoene!
aai met 'n klomp, uitdr, oplawaai. Lientjie, mà 'k ie nou is 'n zoentjie geve? Belnêênt je kan 'n aai met 'n klomp krijge.
aai(-er), znw, ei, aaichie(-s).
aaierkool, aaierkole, znw, eierkool, aaierkooltjie(-s).
aaige 1, wederk.vnw, zichzelf. Leentjie sting z'n aaige te roeme dat ie aalles kon.
aaige 2, znw, familie. Van aaige kè je veul meer hebbe as van vreemdes.
aaige, d'r aaige mee zijn, uitdr, intiem mee omgaan. Lenao is zô aaige met 'r overbuuvrouw, ze doen aaltijd aalles saome.
aaige, op ie aaige weune, uitdr, zelfstandig wonen. Dien ouwe man van 92 weunt nog aaltijd op z'n aaige in de Smidstoep.
aaige, và je aaige gaon, uitdr, flauwvallen. Toe pao moeders zôô zag bloeje, gong die van z'n aaige.
aaige, voor je aaige beginne, uitdr, een eigen onderneming opstarten. Nae z'n trouwe is opao aal gaauw voor z'n aaige begonne.
aaigegebraaid, bijv naamw, zelfgebreid. Je kon 't wel aan Teune zien, dat ie 'n aaigegebraaide troi aan had.
aaigegemaokt, bijv naamw, zelfgemaakt. We hen aaigegemaokte jam voor op 't brôôd.
aaigegeraaid, bijv naamw - bijw, eigengereid.
aaigelijk, var. aailijk, bijv naamw - bijw, eigenlijk.
aaigenaer(-s), znw, 1. eigenaar 2. bewijs van eigendom. Opao had d'n aaigenaer van dat huisie in de Baonstoep bove in de kast legge.
aaigenaerdig, bijv naamw, eigenaardig.
aaigenhaaimer(-s), znw, eigenheimer, eigengereid persoon.
aaigewijs, bijv naamw - bijw, eigenwijs.
aaikehout, znw, eikenhout.
aaikel(-s), znw, eikel, aaikeltjie(-s).
aailand(-e), znw, eiland, aailandjie(-s).
aaindelijk, bijw, eindelijk.
aaindelôôs, bijv naamw, eindeloos.
aaindige 1, ww, eindigen, aaindigde - geaaindigd.
aaindige 2, ww, eindigen, dankgebed uitspreken na het eten of na een vergadering. Toe Kees nae 't ete gelijk op wou staon, zee opao: "Neeje Kees, me motte nog aaindige."
aaise, ww, eisen, aaiste - geaaist.
aal met aal, uitdr, alles overziend tot de conclusie komend. Aal met aal is die zwaere operaosie tò nog meegevaalle.
aal z'n daege, uitdr, altijd. Je zel 't aal z'n daege zien.
aal z'n leve, uitdr, beslist, zeker. 'k Glôôf aal z'n leve dat ie geloge het.
aaldereerst, bijv naamw - bijw, allereerst. Ik ben bekant aaltijd 't aaldereerst op 't schoolplaain.
aaldergoeist, bijv naamw, allerbest. À 'k 's zondas naer de kaarǝk gaot, doe 'k m'n aaldergoeiste pak aan.
aaldergrôôtst, bijv naamw, allergrootst.
aalderhôôgst, bijv naamw, allerhoogst.
aalderklaainst, bijv naamw, allerkleinst.
aalderlest, bijv naamw, allerlaatst.
aaldeur, bijw, aldoor.
aaləmənak(-ke), znw, almanak, aalǝmǝnaksie(-s).
aalgemêên, bijv naamw - bijw, algemeen.
aalle, znw - telw, alle.
aallebaai, hoofdtelw, allebei.
aalledaegs, bijv naamw - bijw, alledaags.
aallegaortie(-s), znw, allegaartje.
aallemachtig, bijv naamw - bijw - tussenw, allemachtig.
aallemael, var. aamǝl, bijw, allemaal. Ze zeeje aaməl dà ze mee gonge schetse naer Boereklaos.
aallerhande, onbep vnw, allerhande, gesorteerde koekjes.
aallerlaai, onbep vnw, allerlei.
aallerwege, bijw, allerwege.
aalles, onbep vnw, alles.
aallesbehaaləve, bijw, allesbehalve.
aalmor, bijw, alsmaar.
aalom, bijw, alom.
aals, bijw, al. Aals te goed is buurmans gek.
aamaoke, ww, aanmaken, maokte aan - aangemaokt. 1. Doch jij dà je mè dut verhaol mè mijn de kachel kon aamaoke? Je zal wat aanders motte verzinne. 2. Mêês zou graeg de verkering wille aamaoke mè Lijsies, mor hij durrǝf nie.
aamaokhout, znw, aanmaakhout, aamaokhoutjie(-s).
aanaerde, ww, aanaarden, aerdde aan - aangeaerd. Omdat de grond op d'n akker veuls te nat was, kon Kees z'n aerəpel niet aanaerde.
aanbesteeje, ww, aanbesteden, besteejde aan - aanbesteed.
aanbesteejing(-e), znw, aanbesteding.
aanbieje, ww, aanbieden, bôôj aan - aangebôôje.
aanbinge, ww, aanbinden, bong aan - aangebonge.
aanblaeze, ww, aanblazen, blies aan - aangeblaeze.
aanbuttere, ww, slordig lassen, butterde aan - aangebutterd. Hè je dien kromme trekhaok van Wimpies gezien? Die het ie d'r ok zôômor aangebutterd zeker?
aandêêl(-e), znw, aandeel, aandêêltjie(-s).
aandêêlhouwer(-s), znw, aandeelhouder.
aander, rangtelw - bijv naamw - onbep vnw, ander.
aanderand, bijv naamw, verschillend. Al lijkene aal die kaainder van Jaopies op mekaor, ze zijn toch aaməl weer aanderand.
aanderande, onbep vnw, allerhande, verschillende. 1. As ie lang op dien tôôverbal sopt krijg ie aanderande kleure te zien. 2. D'r lagge aanderande koeksies op 't schaoltjie.
aandere, bijv naamw, andere. We hadde afgesproke dà me d'n aandere dag trug zouwe komme.
's aanderdaegs, bijw, anderdaags.
aanderes, znw, anderen. Wij hebbe die ruit niet ingepingeld, dat wazze aanderes.
aanderhaaləf, hoofdtelw, anderhalf.
aanderhaaləve, hoofdtelw, anderhalve.
aandermaol, bijw, andermaal.
aanders, bijw, anders.
aandersom, bijw, andersom.
aandoije, ww, aanduiden, doijde aan - aangedoijd.
aandrôôge, ww, aanhechten van een dun laagje vuil na opdroging, drôôgde aan - aangedrôôgd. As ie de vaet nog is wast mò je de kommechies onderin is goed doen. D'r zit nog aangedrôôgde thee in.
aangavve, ww/vt/mv, aangaven. Vroeger gong d'r nogal is wà fout azze vaoders d'r kaaind aangavve bij de burgelijke stand.
aangedaen, bijv naamw - bijw, aangedaan. M'n zussie is gaauw aangedaen as ze 'n liefdesboek leest of naer 'n zielige fillǝm kijkt.
aangeklêêjd gaot uit, uitdr, opgedoft gekleed uitgaan. Kijk Toosie is opgetôôləkt weze, aangeklêêjd gaot uit.
aangeklêêjde juffrouw, uitdr, kachel met een mantel waarin aan drie zijden deurtjes met lofwerk zitten. Om de schoorstêên te kanne vege, mosse me d'n aangeklêêjde juffrouw naer buitene draoge, waer de smid 'm schôôn kon maoke.
aangenaom, bijv naamw, aangenaam.
aangenomene, in 't aangenomene zitte, uitdr, aangenomen werk hebben. Metselaers wazze echte jôôkers as ze in 't aangenomene zatte.
aanhangwaoge(-s), znw, aanhangwagen, aanhangwaogentjie(-s).
aanhaole, ww, ophalen, haolde aan - aangehaold. Zeg Piet, as ie naer mijn toekomt, kè je dan gelijk Rooke niet aanhaole?
aanhouwe, ww, aanhouden, hiew aan - aangehouwe.
aanhouwer(-s), znw, aanhouder, werkte vroeger in de scheepsbouw en hield klinknagels tegen tijdens het aan elkaar klinken van twee stalen platen t.b.v. de bouw van een schip, aanhouwertie(-s). Ome Willem was aanhouwer op de wurrǝf van Baersies. As de klinknaegel rôôdhêêt gemaokt was op de naegelkar, wier die in 't naegelgat gedouwd. D'n dollieman zette z'n pneumaotische haomer d'r op. In de kop van dien haomer zat 'n hollechie. Aan de binnekant van 't schip zat 'n tegehouwer met 'n langwaarǝpig stuk ijzer met ok zô 'n hollechie d'r in om de naegel tege te houwe. Hij zat daer mè blôôte ore. Hij was dan ok stokdôôf en in 't lest nie meer te overschrêêuwe.
aankanne, ww, aankunnen, kon aan - aangekanne.
aankaorte, ww, aankaarten, kaortte aan - aangekaort.
aanklêêje, ww, aankleden, klêêjde aan - aangeklêêjd.
aanklooie, ww, stuntelen, klooide aan - aangeklooid. Aortie snapte 't aaməl nie, hij sting mor wat aan te klooie.
aankomme, ww, aankomen, kwam aan - aangekomme. Je mot is aankomme à je tijd het.
aankôôp(-e), znw, aankoop, aankôôpie(-s).
aankôôpe, ww, aankopen, koch aan - aangekocht.
aanlegge, ww, aanleggen, aanliggen, lag aan - aangelege. In d'n bijbel kè je leze dà ze aanlegge aan 'n fêêsmaol.
aanlegstaaiger(-s), znw, aanlegsteiger.
aanlôôp(-e), znw, aanloop, aanlôôpie(-s).
aanmaone, ww, aanmanen, maonde aan - aangemaond.
aanmoddike, ww, aanmodderen, behelpen, aantobben, moddikte aan - aangemoddikt. Hee joh, hellǝp is 'n handjie. Je lae me ok mor aanmoddike.
aannemerijchie(-s), znw, aannemerij.
aannemerszaok(-e), znw, aannemerszaak/ -bedrijf, aannemerszaoksie(-s).
aanraaike, ww, aanreiken, raaikte aan - aangeraaikt.
aanraeje, ww, aanraden, raejde aan - aangeraeje.
aanraoke, ww, aanraken, raokte aan - aangeraokt.
aanrikkǝməndere, ww, aanbevelen, rikkǝmǝndeerde aan - aangerikkǝmǝndeerd. Baos à je nog 'n goeje man zoekt, kan 'k ie Jaope aanrikkemendere. 't Is 'n harde waarǝker, hij praot waainig en hij rôôk nie.
aanspraok, znw, aanspraak. De buurman komt nogal is effentjies aanwaaie om 'n bietjie aanspraok te hebbe sund de dôôd van z'n vrouw.
aanspraokelijk, bijv naamw - bijw, aansprakelijk.
aanstaarəke, ww, aansterken, staarəkte aan - aangestaarəkt.
aanstakke, ww/vt/mv, aanstaken. Toe de kaainder d'n dêêk aanstakke krege ze de rôôk in d'r ôôge.
aanstaon, ww, aanstaan, bijna gesloten, sting aan - aangestaon. As ie vroeger de vaainsters zag aanstaon wis ie dat 'r 'n dôôje in de palleməntaosie was.
aanstaonde, bijv naamw, aanstaande.
aanstôôt, znw, aanstoot.
aantobbe, ww, aantobben, moeizaam bezig zijn, tobde aan - aangetobd. 'k Wou m'n klaainzeun hellǝpe: "Neeje", zee m'n gaode, "laet 'm mor aantobbe."
aantreeje, ww, aantreden, treejde aan - aangetreeje.
aanvaerde, ww, aanvaarden, aanvaerdde - aanvaerd. Je zal 't toch motte aanvaerde dà je d'r nou allêên voor staot.
aanvaere, ww, aanvaren, voer aan - aangevaere.
aanvaering(-e), znw, aanvaring, aanvaeringksie(-s).
aanvatte, ww, aannemen, vooral van giften, vatte aan - aangevat. 'k Mag niks aanvatte van moeders.
aanvraeg(-e), znw, aanvraag, aanvraegchie(-s).
aanwezighaaid, znw, aanwezigheid.
aanzette, de blaainde aanzette, uitdr, op een kier na dicht doen. Vroeger mos ie de blaainde aanzette as t'r iemand uit de buurt wier begraeve.
aanzichkaort(-e), znw, ansichtkaart, aanzichkaortie(-s).
aarəbaaijer(-s), var. arrǝbaaijer, znw, arbeider, aarəbaaijertie(-s).
aarəbaaijershuisie(-s), znw, arbeidershuisje (kamer, keuken en zolder). De mêêste aarǝbaaijershuisies van Slierecht stinge vroeger in lange stoepe.
aarəf, aarəve, znw, erf, aarəfie(-s).
aarəfenis, znw, erfenis, aarəfenissie(-s).
aarəg, bijv naamw, gierig. Die vent is zô aarǝg; hij vaal dôôd op 'n haallǝfie.
aarəg op iemand zijn, uitdr, gesteld zijn op. Moeder is aarǝg op d'r ouwste zeun, hij lijkent pǝrcies op d'r vaoder.
aarəgernis, znw, ergernis.
aarəges, bijw, ergens.
aarəgs, bijv naamw, ergs.
aarəgwaon, znw, argwaan.
aarək(-e), znw, ark, woonboot, aarəksie(-s).
aarəker(-s), znw, erker, aarəkertie(-s).
aarəm, bijv naamw, arm, niet rijk, aarəmer - aarəmst. Ze zijn te aarǝm om te lache, sund z'n aannemerijchie op de fles is.
aarəm(-e), znw, arm, lichaamsdeel, aarəmpie(-s).
aarəmband(-e), znw, armband, aarəmbandjie(-s).
aarəme, ww, klagen, zeuren, aarəmde-geaarəmd. Je mò nie zô aarǝme hoor, pak mor is flink aan.
aarəmebestuur, znw, diaconie. As ie kaarǝks was kò je bij 't aarǝmebestuur aankloppe à je hulləp nôôdig had tijdes de grôôte waarǝkelôôshaaid.
aarəmeloi, znw/mv, armelui. Die aarǝmeloi kanne nooit is op vǝkansie.
aarəmen haals, uitdr, stakker. Kom is eve hier aarəmen haals, dan zà 'k ie helləpe.
aarəmenere, ww, klagen, zeuren, aarəmeneerde - geaarəmeneerd. Wat zit jie toch te aarǝmenere over die paor rot cente.
aarəmentiere, ww, klagen, zeuren, aarəmentierde - geaarəmentierd. Schijnt aaindelijk de zon, gao jij aarǝmentiere dat 't te hêêt is.
aarəmoej, znw, armoede. D'r was in de crisistijd bij de mêêste steuntrekkers veul aarǝmoej.
aarəmoeje, ww, klungelen, tobben, aarəmoejde - geaarəmoejd. 't Is 's winters in dà kouwe hoksie knap aarǝmoeje om de was klaor te krijge.
aarəmoejig, bijv naamw, armoedig. In 't lest van d'n oorlog liepe de mense d'r aarǝmoejig bij, d'r was bekant niks meer te kôôp.
aarəmsgat, aarəmsgaete, znw, armsgat, aarəmsgaetjie(-s).
aarəmzaolig, bijv naamw, armzalig, aarəmzaoliger - aarəmzaoligst.
aarəve, ww, erven, aarəfde - geürrəve.
abərmaol, bijv naamw - bijw, abnormaal.
achbaor, bijv naamw, achtbaar.
achtelijk, bijv naamw - bijw, achterlijk. 1. Keesie van de buurman was knap achtelijk. 2. Doe nie zô achtelijk joh, kijk nie zô scheel, as de klok slaot blijve je ôôge zô staon.
achtelijk gebaksie, uitdr, pestkop. Hee, achtelijk gebaksie hou nou is op mè dà geklier.
achtelôôs, bijv naamw - bijw, achteloos.
achtere, van achtere bekeke, uitdr, bij nader inzien. Van achtere bekeke hà me beter 'n uurtie êêder van huis kanne gaon. Nou zitte me in de vollen eb te pollepele.
achterhaole, ww, achterhalen, achterhaolde - achterhaold.
achterkonterig, bijv naamw - bijw, achterbaks. Die knul is knap achterkonterig: mooi praote ì je gezicht en schelde as ie weg ben.
achterlichie(-s), znw, achterlichtje. As ie achterlichie nie brandt, kè je 'n bon krijge.
achtermekaor, bijw, zonder meer. Toe 'k vroog of tie me kon helləpe met dà lastige kerwaaichie zeet ie: "Achtermekaor!"
achternae, bijw, achterna. Mè bellechietrekke kwamme de mense je somwaaile achternae.
achternaom(-e), znw, achternaam.
achteruitgaon, ww, achteruitgaan, gong achteruit - achteruitgegaon.
achteruitjie(-s), znw, plaatsje of tuin achter het huis. Bij dat nieuwe huis op de Ui(t)braaiding hen ze ok 'n aerdig achteruitjie.
achterwiel, znw, zilveren rijksdaalder. Weet jie dat opao in z'n geldkissie nog hêêl wat achterwiele het?
-achtig, nie zô fêêstachtig, Pietachtig enz. zijn, uitdr, niet zo erg gesteld zijn op …. Ik ben nie zô fêêstachtig, 'k hou nie van aal die drukte.
acrəbaot(-e), znw, acrobaat.
adderig, bijv naamw - bijw, venijnig. Waerom doe je zô adderig, 'k bedoelt 't toch goed mè je ?
admiraol, znw, admiraal.
Admiraol, in de Admiraol weune, uitdr, Admiraal de Ruijterstraat.
adressie(-s), hij weet z'n adressies wel, uitdr, adresje. Broertie wis z'n adressies wel, as tie zin in 'n snoepie had.
aederverkalləking, znw, aderverkalking. Opoe hè ze niet aamǝl meer op 'n rijchie, ze douwt de gewoonste dinger weg op de raorste pleksies. Ze hè knap last van aederverkallǝking.
ael(-e), znw, aal, paling, aeltjie(-s). Aelstikke met 'n ellǝger: paeling vange met 'n ijzere vurrǝk waer van die weerhaoke aan zitte.
aelmoes, aelmoeze, znw, aalmoes.
aelschaer(-e), znw, aalschaar, ijzeren vork met drie of vier tanden, vaak van weerhaken voorzien, waarmee men vroeger aal stak synoniem: elger, aalsteker.
aelscholləver(-s), znw, aalscholver, aelscholləvertie(-s).
aelsteker(-s), znw, aalsteker.
aer(-e), znw, ader, aertie(-s). D'r is 'n aer in z'n hôôd geborste, hij het 'n beroerte gehad.
aerd, in d'n aerd, uitdr, aard, in wezen. Hij is wel rauw in z'n mond, mor in d'n aerd is 't gêên slecht jong.
aerdbeving(-e), znw, aardbeving, aerdbevingksie(-s).
aerdbòjem, var. aerbôôjem, znw, aardbodem.
aerdbol, znw, aardbol.
aerde 1, znw, aarde, grond.
aerde 2, ww, aarden, wennen, aerdde - geaerd.
aerdedonker, bijv naamw, aardedonker.
aerdewaarək, znw, aardewerk.
aerdgas, znw, aardgas.
aerdig 1, bijv naamw, innemend, vriendelijk.
aerdig 2, bijv naamw, redelijk goed.'t Gong aerdig voor mijnen doen.
aerdig 3, bijv naamw, eigenaardig uitziend. De mêêster và mijn klas het 'n aerdig ôôg.
aerdigchies, bijw, aardigjes. "Hoe is 't met de zieke?" "'t Gaot nou weer aerdigchies hoor!"
aerdighaaidjie(-s), znw, aardigheidje. As ie dat jong 'n aerdighaaidjie geeft voor dat boodschoppie doen, wil die 't maarəge wel weer voor ie doen.
aerdigs, iets aerdigs, uitdr, iets aardigs. Je mot dat jong niet aaltijd zô uitkaffere, mor ok is wat aerdigs tege n'm zegge.
aerdlaog(-e), znw, aardlaag.
aerds, bijv naamw, aards, ondermaans, werelds.
aerdschok(-ke), znw, aardschok, aerdschoksie(-s).
aerdstraole, znw/mv, aardstralen. Op Slierefruit had 'n beweuner van 'n huisie in de Admiraol lôôje plaete in de gang achter de voordeur gelege tege de aerdstraole.
aerəbees, var. errebees, aerəbeeze, znw, aardbei, aerəbeesie(-s). Sjongejonge wat 'n aerǝbeeze hen we dut jaer hé?
aerəpel, de nieuwe aerəpel nie haole, uitdr, er erg slecht uitzien.'k Glôôf nooit dà Teunao de nieuwe aerəpel nog haolt, ze hoest zôô verschrikkelijk.
aerəpel, ook meerv, aerəpels, znw, aardappel, aerəpeltjie(-s). Goh moe, hè je nie genogt aan die drie aerǝpel? Hoe bestaot 't!
aerəpelmessie(-s), znw, aardappelschilmesje.
aerəpelpap, znw, nagerecht van (overgebleven) gekookte aardappelen met melk. Pietjie is bij ons d'n êênigste die nie van aerǝpelpap houdt.
aerəpelschaol(-e), znw, aardappelschaal, aerəpelschaoltjie(-s).
aers, aerze, znw, aars, anus.
aerzele, ww, aarzelen, aerzelde - geaerzeld.
aes 1, znw, aas, lokspijs.
aes 2, aeze, znw, de één in het kaartspel, aesie(-s).
aesie, gêên aesie wind, uitdr, windstil. Om te gaon zaaile vəndaeg, dà kà je wel schudde. D'r stao gêên aesie wind.
aevənd(-e), znw, avond.
aevəndete, znw, avondmaaltijd.
aevəndjie(-s), znw, avondje, bijeenkomst. 1. 's Zaeterdassaevǝs gonge de ouweloi wel is 'n aevəndjie op vǝsite. 2. De aevəndjies van d'n Oudhaaidkundige Verêêniging worde bekant aaltijd goed bezocht.
aevəndmaol, znw, avondmaal.
aeverechs 1, bijw, binnenstebuiten. Joh, je hè je onderbroek aeverechs aan, de remspore zie je zitte
aeverechs 2, bijw, links en rechts verwisseld. Wimpie liep 'n bietjie ongemakkelijk in z'n kaplaerze; hij hà ze aeverechs aan.
aeverij, znw, averij.
's aevəs, bijw, 's avonds.
aeze, ww, azen, aesde - geaesd.
aeze op, uitdr, begerig zijn naar. Die neve aeze op tantes aarəfenis.
afbetaole, ww, afbetalen, betaolde af - afbetaold.
afbetaoling, znw, afbetaling."Goh, Mien wat hè jij 'n mooi wasmǝsien." "Ja, mor hij is wel op afbetaoling hoor!"
afbinge, ww, afbinden, bong af - afgebonge.
afbraande-v, ww, afbranden, braande af - afgebraand.
afbrakke, ww/vt/mv, afbraken. Toe ze 't ouwe schuurtie afbrakke, vonge ze in 'n hoeksie nog weggedouwd koperwaarǝk uit d'n oorlog.
afbraok, znw, afbraak, bouwval, afbraoksie(-s). Hij het veuls te veul betaold voor dien afbraok.
afdankertie(-s), znw, afdankertje, afgedankt kledingstuk van de één dat een ander weer draagt.
afdêêling(-e), znw, afdeling, afdêêlingksie(-s).
afdoen, ww, schoonmaken met een vochtige doek, dee af - afgedaen. Gao jij nou vast de stoele nat afdoen, dan kom ik ie wel achternae met 'n drôôgen doek.
afdrôôge, ww, afdrogen, drôôgde af - afgedrôôgd.
afdruksie(-s), znw, afdrukje.
affəcaot(-e), znw, advocaat, affəkaotjie.
affərontere, ww, affronteren, affəronteerde - veraffəronteerd. Jullie hadde dien ambtenaer nie zô motte affǝrontere, je het 'm somwaaile nog nôôdig à je 'n vergunning mot hebbe.
affertensie(-s), znw, rouwadvertentie. As de Maarǝwebôôje komt, wordt 'r eerst naer de affertensies gekeke wie d'r dôôd is.
affertere, ww, adverteren, afferteerde - geafferteerd.
affrikaontjie(-s), znw, afrikaantje. Veul mense hiewe in d'n oorlog affrikaontjies in blompotte. As t'r dan êên van 't koninklijk huis jaerig was, wiere de oranje afrikaontjies op de vaainsterbank gezet, mè de gərdijne ope, om de NSB'ers en de moffe te peste, want je moch nie vlagge.
affside, bijw, buiten spel bij voetbal [<Engels: offside]. As Slierecht tege Unitas mos voeballe, zette Stêênəsie die loi uit Gurrəkom gedurig affside. Dan wiere ze woest en brulde van nijd.
afgaon, ww, afgaan, eindigen, gong af - afgegaon. We hadde nooit gedocht dà de verkering tusse Keese en Pietjies ooit nog zou afgaon.
afgekomme, 't is afgekomme, uitdr, een miskraam gekregen. Jammer hee, dat 't bij Berthaos afgekomme is. Ze was al bekant drie maonde op scheut.
afgelaoje, bijv naamw, afgeladen.
afgepaaigerd, bijv naamw, afgepeigerd. Man, 'k ben temet afgepaaigerd, 'k hè vəndaeg aalle bedde naer buitene gedaen en uitgeslooge. Kà jij ze daolijk d'r mee inlegge?
afgeschaaije, bijv naamw, afgescheiden. De pleeë mosse aaltijd afgeschaaije gebouwd worde van keukes, dat sting in de bouwvoorschrifte.
afgeschaaije kaarək, uitdr, gereformeerde kerk. Heullie gaon naer de afgeschaaije kaarək, ze magge 's zondas nie fietse of zwemme.
afgeschaaije regentjie, uitdr, lichte motregen. Bij zô 'n afgeschaaije regentjie bè je deurnat voordà je d'r aarəg in het.
afgetrokke, d'r afgetrokke uitzien, uitdr, er slecht uitzien."Wat ziet Nel d'r toch afgetrokke uit.?" " Ving ie dà gek nae aal dat nachtbraoke van d'r?"
afgezaogd, bijv naamw, afgezaagd.
afgooitol(-le), znw, werptol, afgooitollechie(-s).
afgraeve, ww, afgraven, groef af - afgegraeve.
afhaaine, ww, afheinen, met b.v. een hekwerk omgeven, haainde af - afgehaaind. We motte ons achteruitjie nog steeds afhaaine.
afhaaining(-e), znw, hekwerk, afhaainingksie(-s).
afhaoke, ww, afhaken, haokte af - afgehaokt.
afhaole, ww, afhalen, haolde af - afgehaold.
afhouwe, ww, afhouden, hiew af - afgehouwe. Toe 'k êêməl wis wie ze was en hoe d'r vaoder in d'n oorlog leefde, hè 'k de bôôt mor afgehouwe.
afjakke-z, ww, afjakkeren, jakte af - afgejakt. Je mot jie nieuwe fiets nie zô afjakke. Temee is tie kəpot en kà je d'r nie mee mè vəkansie.
afkomme, ww, afkomen, kwam af - afgekomme.
aflaetjie(-s), znw, aanbouwsel aan de achterzijde van een stoepwoning. As ie je maaisie thuisbroch, moch ie as 't regende in 't aflaetjie staon.
aflaoje, ww, afladen, laojde af - afgelaoje. 1. De mense mosse 't scheepie mè rijshout voor Zêêland aflaoje. 2. Van de bruiloft và m'n nichie kwam 'k afgelaoje thuis.
aflaozere, ww, ergens van afvallen, laozerde af - afgelaozerd. Hee gaot is van 't dak af, mò je d'r somwaaile aflaozere?
aflee, Ik doch dà 'k 't aflee, uitdr, aflegde.
aflegge, 'n slôôtjie aflegge, uitdr, het ijs in een sloot, al glijdend en hollend, stampend stukmaken, lee af - afgelege. Wà jammer dà die jong 't mooie ijs van dà slôôtjie aan 't aflegge zijn, as 't nou weer dicht vriest zit 't vol mè van die harde, ongelijke schotse.
aflikke, ww, afzoenen, likte af - afgelikt.'t Is toch wat hee buuvrouw, hoe die twêê mekaor aaltijd lôôpe af te likke.
aflôôp, znw, afloop.
aflôôpe, ww, aflopen, liep af - afgelôôpe.
afmaoke, ww, afmaken, maokte af - afgemaokt.
afmaoker(-s), znw, afmaker, grondwerker die een terrein gelijkmaakt. Kijk dat tǝlud 'r is mooi bijlegge, dà kompt omdà Jaonus 'n eerste klas afmaoker is.
afnamme, ww/vt/mv, afnamen. Wimpie begon hard te janke, toe die grôôte jong z'n nieuwe bal afnamme.
afnaome(-s), znw, afname.
afneembaor, bijv naamw, afneembaar.
afpaaigere, ww, afpeigeren, paaigerde af - afgepaaigerd.
afraeje, ww, afraden, raejde af - afgeraeje. 'k Zou ie afraeje om met die maaid om te gaon.
afrije, ww, afrijden, reej af - afgereeje.
afroepe, ww, afroepen, riep af - afgeroope.
afschaaid, znw, afscheid.
afschaaije, ww, afscheiden, schee af - afgescheeje. De atletiek is in '56 van de voetbal afgescheeje.
afschorte, ww, afzakken. Dat jong lôôpt 'r voor schobberdebonk bij mè die afgeschorte kouse.
afslaoger(-s), znw, afslager.
Afsluidijk, znw/egn, Afsluitdijk. Aan de Afsluidijk hebbe 'n hôôp Slierechters gewaarǝkt.
afsnije, ww, afsnijden, snee af - afgesneeje.
afspeule, ww, zich afspelen, speulde af - afgespeuld. Ze weune nou wel in 'n mooi huisie, mor je mos is wete wat daer aamǝl afspeult.
afspraok(-e), znw, afspraak, afspraoksie(-s).
afstaarəve, ww, afsterven, stierəf af - afgesturrəve. 1. We stierǝven 't af van de kou. 2. Onze voete lekene wel afgesturrǝve, zô koud hà me 't van hêêl d'n dag aan 't roer te staon van dien bak.
afstappie(-s), znw, afstapje.
afstôôt, znw, afstoot, bij biljarten. As Mêês de afstôôt het mè bəljarte, kom ie mor moeilijk aan de beurt.
afstôôte, ww, afstoten, stôôtte af - afgestôôte.
afstôôtend, bijv naamw, afstotend.
afvaallige, znw, afvallige.
afvaert(-e), znw, afvaart.
afvraege, ww, zich afvragen, vroog af - afgevrooge. 'k Hè m'n aaige wel is afgevrooge, hoe die lêêlijkerd van 'n vent aan zô 'n mooi frommes is gekomme.
afvrije, ww, afvrijen, de laatste liefkozingen voor het uiteengaan, vreej af - afgevreeje. 'k Moch và moeders as 't winter was, afvrije in 't klompehoksie.
afwaarəke, ww, afwerken, waarəkte af - afgewaarəkt.
afwaerts, bijw, afwaarts, naar omlaag.
afwaotering(-e), znw, afwatering, afwaoteringksie(-s).
afwasbaor, bijv naamw, afwasbaar.
afwasotomaot(-e), znw, afwasautomaat.
afwastaailtjie(-s), znw, afwasteiltje.
afwêêkmiddel(-e), znw, afweekmiddel, afwêêkmiddeltjie(-s).
afweze, d'r van af wille weze, uitdr, er van af willen zijn. Ik lôôp 'r hêêl d'n tijd mee rond dà 'k 'm toe nie mooi behandeld het. Ik gaot 't nou uitpraote met 'm. 'k Wil d'r nou wel is van afweze.
afweze, d'r van af wille weze, uitdr, er niets mee te maken willen hebben. Hier hè je de lozies trug, 'k wil d'r van afweze. Stel dà ze van diefstal afkomstig zijn, dan zou 'k 'n hêêler weze.
afweze, d'r van af wille weze, uitdr, zich niet meer herinneren. Daer wì 'k van afweze, hoe nou pərcies de vurrək in de steel zit. Mor ik doch dà Leentjie 'n dochter was van Jaonǝze en Aorties.
afzakkertie(-s), znw, afzakkertje.
afzaoge, ww, afzagen, zaogde af - afgezaogd.
Agaoth, znw/egn, Agaath, Agaotjie.
agendao(-s), znw, agenda, agendaochie(-s).
aggrəgaot(-e), znw, aggregaat, aggrǝgaotjie(-s).
akkədere, ww, accorderen, goed met elkaar overweg kunnen, maar meestal in negatieve zin gebruikt, akkedeerde - geakkedeerd. Sund ze onêênighaaid hebbe gehad over de begraefenis van opoe's, wil 't nie meer akkədere tusse Aorigchies en d'r zwaoger.
akkelaai(-e), znw, akelei, akkelaaichie(-s).
akkəmədaosie, znw, accomodatie. De akkəmədaosie op dien ouwe baggermeule is hêêl beroerd, vəraal mè slaepe.
Akkertie(-s), znw, akkertje, aspirine. As ie vroeger kiespijn had, pǝrbeerde je 't eerst is met 'n akkertie, voordà je naer d'n tandars gong.
akkertie(-s), znw, akkertje, volkstuintje.
Alblasserwaerd, znw/egn, Alblasserwaard.
algebrao, znw, algebra.
allebeneur, tussenw, vooruit maar, op goed geluk [<Frans: à la bonne heure]. Allebeneur, lae me toch mor gaon vaarəve, məsschie houwe me 't vəndaeg wel drôôg.
allêên, bijv naamw - bijw, alleen.
allêênig, bijv naamw - bijw, alleen. Nae de dôôd van d'r man is ze mè vier kaainder allêênig gebleve, mor voor d'r krôôst had 't beter gewist as t'r weer 'n vaoder hà gekomme.
alleevəl, bijw, altijd, toch. Aoi, 'k ben 't spoegzat, 't is alleevəl 't zellǝfde mè jou.
allemachies, bijv naamw - tussenw, allemachtig.
alləmentaosie, znw, alimentatie.
ambachschool, znw, ambachtsschool.
ambəssaode(-s), znw, ambassade.
ambəssədeur(-s), znw, ambassadeur.
ambtenaer(-e), znw, ambtenaar, ambtenaertie(-s).
Amerikao, znw/egn, Amerika.
amməteur(-s), znw, amateur, amməteurtie(-s).
ampart, bijv naamw - bijw, apart. Tegeswoordig wordt 'r veul ampart geslaepe mè die lieziemoos.
an, voorz, aan.
andermaol, bijw, andermaal.
andievie, znw, andijvie.
angszwêêt, znw, angstzweet. 't Angszwêêt sting op z'n voorhôôd, toe die naer de tandars mos.
ankeraok(-e), znw, ankeraak, aak om ankers uit te brengen en binnen te halen, ankeraoksie(-s). Ankeraoke wiere gemaokt bij Nieuwendurrǝpe en Baerze. Ze wazze bekant aaltijd van hout en wiere gebruikt om bij meules en zuigers de ankers uit te zette.
Annao, znw/egn, Anna.
Annigchie, znw/egn, Annigje.
antərəciet, znw, antraciet, fijne gasarme koolsoort waardoor de kachel 's nachts kon blijven branden. As de koleboer bij ons twaoləf mud antərəciet broch, zat hêêl de kelder van de flat onder 't kolestof.
Antjie, znw/egn, Antje.
Antwaarəpe, znw/egn, Antwerpen.
Aobram, znw/egn, Abram, Aobrammechie.
Aodam, znw/egn, Adam, Aodammechie.
aodel, znw, adel.
aodelaer(-s), znw, adelaar, aodelaertie(-s).
aodemhaoling(-e), znw, ademhaling, aodemhaolingksie(-s).
aodemlôôs, bijv naamw, ademloos.
aoder(-s), znw, ader, aortie(-s).
Aodərjonnao, var. Oddǝrjonnao, znw/egn, Adriana.
aoderlaete, ww, aderlaten, aodergelaete.
aodrəkskunde, znw, aardrijkskunde.
Aodriaon, var. Oddǝrjaon en Oddərjon, znw/egn, Adriaan.
Aodrie, znw/egn, Adrie, Aodriejaontjie.
Aofie, znw/egn, Aafje.
Aofrikao, znw/egn, Afrika. De Aofrikao was êên van de eerste diesel-elektrische meules van Boskaolis.
Aogchie, znw/egn, Aagje.
aoi, znw, plee, tegenwoordig ook wel wc. 'k Mot eerst nog rap naer d'n aoi, want ik doet 't bekant ì m'n broek.
Aoi, znw/egn, Arie, Aoichie. Aoi, bè jij d 'r nou êên van Woute of van Klaoze?
aok(-e), znw, aak, aoksie(-s).
aokelig, bijv naamw - bijw, akelig, klein.
aokelig mensie, uitdr, mager klein vrouwtje.'t Is 'n aokelig mensie, mor waarəke dà ze kan, en schôôn!
aokelighaaid, znw, akeligheid.
aokelik, bijv naamw - bijw, akelig, misselijk. Man, wà zie je wit, bè je aokelik? Mò je spoege?
aoləbaai(-e)-v, znw, aalbes, aoləbaaichie(-s). Om de aolǝbaaie te beschaarǝme tege de veugels, wiere d'r ouwe, glaoze gərdijne over de struike gedaen.
aoləbaaiestruik(-e)-v, znw, aalbessenstruik, aoləbaaiestruiksie(-s).
Aoləbert, znw/egn, Albert, Aoləbertie.
aoləbes(-se), znw, aalbes, aoləbessie(-s).
Aolewijn, znw/egn, Alewijn, Aolewijntjie.
Aolidao, znw/egn, Alida, Daotjie.
Aolie, znw/egn, Alie, Aoltjie.
aombaai(-e), znw, aambei, aombaaichie(-s).
aombeeld(-e), znw, aambeeld, aombeeldjie(-s).
aome, tussenw, amen.
aop(-e), znw, aap, aopie(-s).
aopegaope, ww, apegapen.
aor, 't êên of 't aor, uitdr, het een of het ander. 't Is 't êên of 't aor, mor je mò nou wel kieze.
Aoraobië, znw/egn, Arabië.
Aoraobisch, bijv naamw, Arabisch.
aore, rangtelw, andere. Zô zie je mor weer bij de bure, van 't êêne komp 't aore.
Aorend, znw/egn, Arend, Aorendjie.
Aorie, znw/egn, Arie, Aoichie.
aorig, bijv naamw, vreemd, zonderling. Hij is aaltijd al wat aorig gewist hoor.
Aorigchie, znw/egn, Arigje.
Aort, znw/egn, Aart, Aortie.
aosem, znw, asem, adem.
aosem, gêên aosem geve, uitdr, niet op reageren. Man, waerom geef ie gêên aosem op m'n vraeg?
aosem, 't enden aosem, uitdr, geen adem meer hebben. Hij was 't enden aosem van 't gaerze.
aoseme, ww, asemen, ademen, aosemde - geaosemd.
aosemhaole, ww, ademhalen, haolde aosem - aosemgehaold.
appeləmoes, znw, appelmoes.
appeləsien(-e), znw, sinaasappel, appeləsientjie(-s). As ie naer de groenteboer gaot, breng ie dan wat appeləsiene mee?
appelkrôôs, znw, appelmoes. Van goudrenette krijg ie de aalderlekkerste appelkrôôs.
appeltjie(-s), znw, appeltje.
appəraot(-e), znw, apparaat, appəraotjie(-s).
appərəpo, tussenw - znw, apropos. 1. Appərəpo, dat hè me zô nie afgesproke! 2. Hij is hêêmel van z'n appərəpo, deur die verhuizing.
apperətiefie(-s), znw, aperitief.
appəstolisch, bijv naamw, apostolisch.
appətheek(-e), znw, apotheek, appətheeksie(-s).
aquaorium(-s), znw, aquarium, aquaoriumpie(-s).
Arrəbier(-e), znw/egn, Arabier, Arrəbiertie(-s).
arretikker, znw, arreslee. As t'r 's winters snêêuw lee, broch bakker Prins 't brôôd met 'n arretikker naer z'n klante.
art(-e), znw, erwt, artie(-s).
Artepeller(-s), znw/egn, bijnaam voor een inwoner van Papendrecht. 't Was op Baonhoek nogal is knokke geblaeze as de Artepellers in Slierecht op maaidejacht gonge.
artesnart, var. artesoep, znw, erwtensoep.
as, voegw, als. Jij aaltijd mè je as. Doet 't nou is gelijk zôôas ik 't zeet!
aslaoj(-e), znw, asla, aslaojchie(-s). Voordà je 's oches de kachel kon aamaoke mos eerst d'n aslaoj buite op 'n zeef omgekipt worde. Dut dee je om de ressies kool van de vorigen dag op te vange. De kole gonge weer trug in de kit en d'n as op d'n hôôp. Die as wier gebruikt om pitjies in de stoep op te vulle. 's Winters, as t'r snêêuw lee, wier d'r 'n pad mee gemaokt naer d'n dijk want de kaainder gebruikte de helling anders as glijbaon.
asmal, znw, mislukt exemplaar. Jammer Jaopie, je het dà ding(e)chie te kort afgezaogd. Nou is 't 'n asmal geworde.
asmao, znw, astma.
asmaotisch, bijv naamw, astmatisch, asmaotischer.
asòf, voegw, alsof.
asòk, voegw, alsook.
aspǝraosie, znw, aspiratie.
aspərientjie(-s), znw, aspirine.
aspit-z, znw, haardkuil.
assəransie, znw, assurantie.
assie(-s), znw, asje.
assieblief, tussenw - bijw, alstublieft.
assosjaol, bijv naamw - bijw - znw, asociaal.
astrant, bijv naamw - bijw, brutaal, vrijpostig. Dat mens is zôô astrant, ze dringt overaal voor.
atte, ww/vt/mv, aten, atte - geëte. Vroeger atte me bij opoes, in de winter dikkǝls artesnart.
attenne(-s), znw, antenne, attennechie(-s).
avvənture, ww, avonturen, op goed geluk, riskeren, avvəntuurde - geavvəntuurd. Laete me 't mor 'n bietjie avvənture, en op stap gaon en hope dat 't goed gaot.
avvəntuur(-e), znw, avontuur, avvəntuurtie(-s).
avvəpeurtie(-s), znw, allesbrandertje.
avvəsere, ww, avanceren, opschieten [<Frans: avancer], avvəseerde - geavvəseerd. Je mot is 'n bietjie avvəsere, aanders kom ie nooit klaor. azze, voegw, als, wanneer. Gijs zee tege Lenao's: "Azze me wà vroeger van huis gaon zij me zeker op tijd voor de bus."