Dialectverhaaltjes 2022

Terug naar de vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2021

Terug naar de vorige pagina

Bijzondere woorden

Bijzondere woorden in het Sliedrechts dialect.

Het Sliedrechts dialect heeft (net als de dorpen in de omgeving) een heel rijke eigen woordenschat. Er komen daar veel woorden en uitdrukkingen voor, die je in de Van Dale tevergeefs zult zoeken. Ook zijn er nogal wat woorden die in het Sliedrechts een andere betekenis hebben als hun omschrijving in het Standaard Nederlands.
Hieronder een greep uit die rijke Sliedrechtse woordenschat, ondergebracht in thema’s en allemaal voorzien van een voorbeeldzin waarin het betreffende dialectwoord gebruikt wordt.
__________________________________________________________________

Spellechies

Afgooitolle. Aoichie is een pikeur met afgooitolle.
Een afgooitol is een zogenaamde werptol. Een min of meer peervormig model en van hout gemaakte tol waar een dun touw omgewikkeld werd. Met een snelle handbeweging werd de tol afgeworpen en het touw teruggetrokken. De kunst was om de tol zo lang mogelijk draaiende te houden. De tol had een metalen punt waar de tol op draaide. Vandaag de dag wordt dit spel niet of nauwelijks meer door de jeugd gespeeld. Misschien wel een idee voor het Baggerfestival: ‘Slierechs kampioenschap afgooitolle’.

Buutvrij, Lôôsie. In de Prutsebuurt kò je aarəg goed buutvrij doen. Want daer wazze een hôôp lôôsies.
Tegenwoordig noemt men dit ‘verstoppertje spelen’. Een buut is een mikpunt. Hierop moest worden aangetikt. Hoe ging dat ook al weer? In een groep werd afgeteld wie de buut was. De buut was niet alleen een speldeelnemer, maar ook een van te voren bepaalde plek waarop aangetikt moest worden. Degene die op de buut stond mocht niet kijken tijdens het verstoppen van de andere deelnemers. Daarna moest de buut gaan zoeken naar de verstopte deelnemers. Op het moment dat de buut iemand ontdekte moest men terug hollen naar de buut en deze aantikken, dat wil zeggen, de ontdekte persoon holde samen met de buut naar de plek waar de buut is. Als de buut aan het zoeken was, moesten de deelnemers ongezien naar de buut hollen, aantikken en ‘buutvrij’ roepen
Een lôôsie is een plek waar je je verstoppen kunt.

Voor ’t echie. We speule nou nie meer voor spek en bôône, we doen ’t nou voor ‘t echie.
Spelen voor het echt. Deze uitdrukking werd in Sliedrecht vroeger al gebruikt. Vandaag de dag wordt het vaker uitgesproken in Nederland. Soms zijn uitdrukkingen zoals ‘voor ’t echie’ een bepaalde tijd in de mode, zoals dat op dit moment het geval is.

Florse. De kaainder van hiernaest zatte nae die zwaere regenboi lekker in de plasse te florse.
Voor de uitdrukking ‘florse’ bestaat geen Nederlands woord. Het is puur ‘Slierechs’. De betekenis ervan is: ‘met water knoeien’.

Grondjieklaauwe. Ik doch dà jij al kon zwemme, maor volləges mijn bè je aan ‘t grondjieklaauwe.
Doen alsof men kan zwemmen. Een zwembeweging maken in ondiep water zolang met de voeten de grond geraakt kan worden.

Handjieraeje. In de kroeg wier d’r met handjieraeje bepaold wie d’r een rondjie mos geve.
Elke speler neemt 3 lucifers (of muntjes) in de linkerhand. Zonder dat de andere spelers dat kunnen zien, stoppen de deelnemers achter hun rug 1, 2 of 3 lucifers in de linkerhand. De vuist van de rechterhand met het gewenste aantal lucifers wordt gesloten op tafel gelegd met de nagels zichtbaar (sneetje boven). Stel: er zijn 3 spelers, dan kunnen er maximaal 3 x 3 = 9 lucifers in het spel zijn en minimaal 3 x 0 = 0. Speler 1 begint met raden: hoeveel denk jij dat er totaal in onze handen zit. Hij zegt 5, zelf heeft hij er 2, speler 2 zegt 6, hij heeft er 3 en speler 3 zegt 4, hij heeft er 1. Totaal zijn er dus 2 + 3 + 1 = 6. Dit betekent dat speler 2 het juiste aantal heeft geraden, hij hoeft dan niet meer mee te raden. De overige spelers gaan verder, net zo lang tot er 1 verliezer is en die moet een rondje geven.

Kaesiewege. Kijk toch is hoe handig die kaainder aan ’t kaesiewege zijn.
‘Kaes’ is kaas en ‘wege’ is wegen. Vroeger een spel van kinderen op straat. Met de ruggen tegen elkaar gaan staan en de armen verstrengelen en dan elkaar om de beurt optillen.

Neppe. Gijs Schallək kon goed neppe met d’n bal. Ze konne hum mêêstal nie houwe, want hij kwam d’r bekant aaltijd deur.
Passeerbeweging(en) maken bij het voetballen.

________________________________________________________________

Het weer

Brêêje waaind. Met ’n brêêje waaind, hè je kans op hôôg waoter, zeker as ’t ok nog giertij is.
Doorgaans een noordwesten wind. Een windrichting die het water opstuwt tegen de Nederlandse kust. Afhankelijk van de maanstand , kan er een springvloed ontstaan.

Bubbeltjies op ’t waoter. As t’r ’s zeumers op ’t waoter of in de modder bubbeltjies komme, daolt ’t weerglas naer aander weer.
Luchtbellen op het water ziet men weleens in het voorjaar als plots een bui valt, in het begin met grote druppels. Wie in de meimaand in de polder fietst of wandelt kan dit verschijnsel in een sloot waarnemen.

Dêêmstig. Is ’t nou zô dêêmstig of is m’n bril zô onte (vuil)?
Heiig. Er hangt een floers van nevel over het land.

Droes in ’t waoter. D’r komt al droes in ’t waoter, as ’t zô deurgaot zal de rəvier eerdaegs wel zitte.
Beginnend grondijs in de rivier

Dubbeltjies ijs. As ie bij ’t dubbeltjies ijs ’n grôôte gasbel opzoekt, en je daer met ’n spijker ’n gaetjie in slaot, krijg ie ’n steekvlam, à je d’r ’n brandende lucifer bijhoudt.
Misschien wel een typisch Sliedrechtse uitdrukking. Het vroegere muntstuk van tien cent uit de tijd van de Nederlandse gulden, was een klein muntstuk. In sloten kunnen door moerasgas kleine gasbelletjes ontstaan die in het ijs te zien zijn. Vroeger, in de jaren vijftig, kon je ook voor een dubbeltje een ijsje kopen.

Glimmerties. As ie de ringe van ’t fərnuis ophaolde en d’r zatte glimmerties aan die van d’r plek gonge, kreeg ie binne vierentwintig uur regen.
Dit zijn nog gloeiende deeltjes roet die uit de schoorstenen van huizen kwam bij het oppoken van de kachel. Nog voor dat in Nederland het aardgas massaal werd ingevoerd, waren huizen voorzien van een op kolen gestookte kachel. In de jaren zestig van de vorige eeuw werden de kolenmijnen in Nederlands Limburg gesloten en werden huizen aangesloten op het aardgas.

Hordrôôg. ’t Is al weke lang zukke hordrôôge weer dat de grond geborste is van de drôôgte.
Het betekent kurkdroog Waarschijnlijk een verbastering van ‘gortdroog’ , waar net als in de Zeeuwse dialecten de –g- een –h- geworden is.

Hel. De zon schijn vəndaeg zôô hel, dà ‘k echt m’n zonnebril nôôdig het.
In het Sliedrechts dialect wordt het woord ‘hel’ gebruikt in de betekenis van ‘fel’. Mogelijk een afkorting van ‘helder’. Aan boord van schepen, in ieder geval aan boord van sleephopperzuigers, wordt het magazijn in het voorschip de ‘hel’ genoemd.

Glippe. As de hiele en de vreef và je schoene gonge glimme en glippe kreeg ie ’s aanderendaegs regen.
Met ‘glippe’ wordt in dit geval slippen bedoeld.

Klotse aa je klompe. Moeder waorschauwde ons, dà me niet te grôôte klotse onder ons klompe mosse laete komme, aanders kò je je bêêne wel-is breke. Plakkende sneeuw onder aan je klompen. In de tijd dat veel mensen nog op klompen liepen, kon het in de winterdag bij sneeuwval gebeuren dat de sneeuw in dikke lagen onder aan de klompen bleef plakken. Dit veroorzaakte onregelmatig lopen en bevorderde de kans op vallen.

Kouwchie waaind. Met dà kouchie waaind en ’n staertie van de vloed haole me Slierecht nog wel voor d’n donker met de zaailbôôt.
Briesje, een zachte maar frisse koele wind. In feite is dit een term uit de koopvaardij; een gewone zeeterm voor wind. Een briesje kan oplopen tot een fikse of stijve bries.

Nippig koud. Jij mè je: “ ’t is nie koud. Ik vingk ’t aanders nippig koud, daerom gao ‘k from (terug, weerom) om ’n troi aan te trekke.
Met deze uitdrukking wordt ‘vinnig koud’ bedoeld. ‘Vinnig’ betekent ‘scherp’ of ‘bijtend’.

Schaelijk zonnechie. Dà schaelijk zonnechie kon wel-is ’n flinken boi oplevere.
Felle zonneschijn tussen de buien door.

Dialectverhaaltjes 2020

 

Terug naar de vorige pagina

Taalverschijnselen

Sliedrechtse taalverschijnselen opzoeken

In 2006 verscheen een woordenboek van het Sliedrechts dialect, getiteld SLIERECHS VAN A TOT Z (ruim 8500 lemma’s). U kunt dit woordenboek inzien op deze website. Dit woordenboek is geconstrueerd vanuit een Exel database van het Sliedrechts dialect.
Een database die tot op de dag van vandaag nog steeds bijgewerkt wordt. Maar er is veel meer uit die database te halen. Alle Sliedrechtse taalverschijnselen kunnen nl. apart opgezocht en afgedrukt worden.

Desgewenst kunnen we u (zonder kosten) het Exel databestand van het Sliedrechts dialect toesturen; vergezeld van een handleiding hoe die taalverschijnselen te selecteren en uit te printen. Een mailtje naar pietpols@gmail.com is voldoende. Laat hem dan s.v.p. even weten hoe u het ontvangen wilt: per mail. op CD of op een USBstick

Hieronder een kort overzicht van de taalverschijnselen die te vinden zijn in de database.

  • Zo zijn daar de verkleiningsuitgangen: -chie-, -echie-,– ie-, -jie-, -ksie-, -pie- -sie-, -tie-, -tjie-, Je kunt de betreffende woorden zo opzoeken en uitprinten vanuit de kolommen G, H, I, of J. van het Exelbestand.
  • Zoek je de Sliedrechtse persoonlijke of bezittelijke voornaamwoorden ? Of de werkwoorden, zelfstandig naamwoorden, bijwoorden enz.? Ze zijn te vinden in de kolommen D en E.
  • Het Sliedrechts heeft een veel grotere variatie aan klinkers dan het Standaard Nederlands (SN). Een voorbeeldzin:
    Vraag maar eens aan Arie Baars hoe laat het laag water is in de haven.
    Dat is in het Sliedrechts: Vraeg maor is aan Aorie Baers hoe laet het lêêg waoter is in de haove.
  • Andere Sliedrechtse klanken zijn oa.: -êê-(als in weer) -ôô- (als in door) -aai- en -aau-.
  • Een interessante klinker is de -ôô- (als in door). In de tijd dat het Standaard Nederlands nog woorden met één of twee -o’s- kende, hadden de Sliedrechtse kinderen geen enkele moeite met de juiste schrijfwijze. Ze wisten: Op de deuren zitten sloten met één –o-, want die noem je in het Sliedrechts slote. Maar tussen de weilanden liggen slooten, met dubbel –oo-, want dat zijn in het Sliedrechts slôôte. Ook met de spelling van ij–ei en met au–ou hadden Sliedrechters geen enkele moeite, want ze worden in het Sliedrechts veschillend uigesproken. Dit alles is te vinden in de kolommen G, H, I, of J. van de Exceldatbase van het Sliedrechts.
  • Zo zijn ook de woorden met klankverschuivingen en verdwenen medeklinkers op te zoeken in de kolommen G, H, I of J met de volgende
    lettercodes:


ə
woorden met een een stomme e, fəsoen.
j d = j, gleeje
eu oo = eu, zeun
oi ui = oi troi
v w = v vrat
-n verdwijnende n, aaigelijk.
-t verdwijnende t, aeverechs.
omme komme = komen
ulle schullep = schulp
urre durreps = dorps
zie horlozie

Alle woorden en uitdrukkingen hebben ook een thematische aanduiding gekregen.
Bijvoorbeeld, uitdrukkingen over geld en handel kunnen zo getoond worden. Je vindt ze in kolom A onder een zoekletter. Thema’s zijn:
a Arbeid,Werken.
b Boerenbedrijf.
c Gereedschap en keukengerei.
d Dieren
e Eten en drinken.
f Beroepen.
g Geld en Handel
h Het weer.
k Kleding.
l Lichamelijk

m Mensen.
n Sliedrechtse namen.
n at Natuur.
o Aan de waterkant.
q Uitstapjes.
r Kerk en geloof.
s Sport en spel.
t Tijd en plaats.
u De rest, niet in te delen.
v Vervoer, transport.
w Wonen.

Het Sliedrechts dialect heeft honderden woorden en uitdrukkingen die in vergelijkbare SN-vorm niet in de Van Dale voorkomen, of die een andere betekenis hebben dan het vergelijkbare SN-woord. Deze interessante taalschat is echter goed te traceren, omdat ze allemaal met een voorbeeldzin in kolom M van de database staan.

Kenmerken van het Sliedrechts

Eerst even een breed verspreid misverstand rechtzetten:
Dialect is geen slordige verbastering van het Standaard Nederlands (SN). Het is bijna andersom. Het Standaard Nederlands is pas in de 16 e eeuw door taalkundigen geconstrueerd, omdat er toen behoefte was aan een eenheidstaal voor regeringsdocumenten en de Bijbelvertaling. Dialecten zijn de oorspronkelijke en authentieke taalvormen van ons land.
Dialect is veel meer dan ‘plat praote’ Het is een rijk cultuurhistorisch taalfenomeen.
Ons Sliedrechts dialect heeft een eigen woordenschat, eigen spreekwoorden, een eigen grammatica en een eigen typische zinsbouw.
Hieronder meer daarover.

Een eigen woordenschat
Het Sliedrechts heeft veel woorden die je tevergeefs in de Van Dale zult zoeken.
Zoals bijvoorbeeld:
Deemstig – nevelig, heiig.
Kwisbille – onrustig heen en weer lopen.
Rêêpe – hard werken.
Aorig – vreemd, zonderling.
Bunzig – afkerig, bang.
Ieverstaer – ergens.
Jôôke – jachtig werken.
Onterik – viezerik:
Oprêêje – opruimen.
Gaerze – Rennen.

Een andere woordenschat
Het lijken herkenbare woorden, maar toch staan ze niet in de Van Dale. Soms ook woorden die uit het SN verdwenen zijn, maar die nog wel leven in ons dialect, zoals bijvoorbeeld:
Hekse – knieholtes.
Vaareke – stoffer.
IJzig – eng, angstig.
Bosse – een schatting maken.
Klaphekke – kletskous.
Lillijkers vange – geërgerd kijken.
Laerze – veel drinken.

Spreekwoorden en zegswijzen
Enkele voorbeelden:
‘t Mot eerst warre, wil ’t rêêje. – Pas als de boel behoorlijk in het honderd gelopen is, komt er klaarheid.
De lucht veraaremoeit. – Er komen steeds meer donkere wolken opzetten.
Ze wier mè blek en vaareke naegetrommeld. – Men was blij dat ze ophoepelde.
De zon schijnt de pitte in de grond. – Felle zonneschijn.
Om krôôsies gaon. – Kapot gaan.
Hij ziet de lucht voor kemijnekaes aan. – Hij is helemaal in de war.
Een verhaol deur ’n laokese bril bekijke. – Met een korreltje zout nemen.

Grammatica
Ons dialect kent strenge grammaticale regels die door iedere dialectspreker, zonder dat men het zich bewust is, moeiteloos toegepast worden

Naamvallen
De oude naamvalsvormen met -e- of -s- zjn in het Sliedrechts nog volop in gebruik.
We geve Wimme een boek en Annies een bos blomme (meewerkend voorwerp, 3 e naamval).
Hè jij gistere Moeders en Janne nog gezien ? (lijdend voorwerp, 4 e naamval).
Pseudo-dialectsprekers zeggen soms: Moeders zat lekker TV te kijke. Dat is helemaal fout. ’Moeder’ is hier onderwerp, dus 1 e naamval. Dan komt er nooit een -s- achter. Goede dialectsprekers zullen deze fout nooit maken.
Is dat sleepbôôtjie van Volkere of van Prinsies ? (2 e naamval).
“Naer voorene met dien bal!” brulde de trainer.
Ze liep van bovene naer beneejene.
Dienen oto ? Diene fiets? Is dat d’n humme of d’n heure? Of is tie van heullies? Is ’t heulliezen oto? Heullieze fiets?
Dà ’s Janne pet. Miene jas. Huibpies otoped.
Allemaal naamvallen in het Sliedrechts.

Verkleinwoorden
Verkleinwoorden in dialect zijn geen slordige verbastering van het Nederlands zoals sommigen wel menen. Integendeel! Het zijn heel typerende taalvormen, die strakke taalkundige regels volgen. Het Sliedrechts heeft verkleiningsuitgangen die verschillen van het Standaard Nederlands. Hierna volgen ze:
kje = ksie: koeksie, haeringksie.
tje = chie: sleechie, mouwchie, CDchie, ballechie.
dje = jchie: brôôjchie, draejchie.
tje = echie: hielechie, trulechie.
je = jie: putjie, handjie.
pje = pie bezempie, zêêmpie.
tje = tie jaertie, pooortie.

Meervoudsvormen
De meervouds -n- valt gewoonlijk weg.
Mooier zijn meervoudsvormen zoals: Wà voor aaier (eieren) wil jij? Wittes of bruines?
en: Die kaainder (kinderen) wille gêên klaaine aerepel (aardappels), maor grôôtes.

De klinkers
Kinderen die goed Sliedrechts spraken, hadden een voorsprong bij het taalonderwijs.
Zij hadden geen enkel probleem met het verschil tussen: -auw- en -ou- of met -ei- of -ij- (korte of lange ei-ij). De -auw- is in het Sliedrechts -aauw-, met een lange -aa- klank. Bijvoorbeeld: blaauw, gaauw, kaauwe, maauwe, raauw. De -ou- blijft als de Standaard Nederlandse -ou- uitgesproken. Bijvoorbeeld: hout, koud, mouw, nou, stout of zout.
Een soortgelijk klankverschil doet zich voor bij de -ei- en -ij-. In het Sliedrechts klinkt -ei- als -aai-, dus ook met lange -aa- klank. Bijvoorbeeld: braaie (breien), haai (hei), klaainighaaid, maaid (meid), vriendelijkhaaid. De Sliedrechtse -ij- ligt dicht bij de Nederlandse uitspraak. De kindertjes schreven dus moeiteloos: blij, dijk, fijn, strijkijzer, wijnazijn, zwijn.
Ook de oude spelling van één of twee -(o)o-’s was voor een vroegere generatie geen probleem op school. Als je in het Sliedrechts een –ôô- uitsprak (zoals die in hoor, koor, door klnkt), bijvoorbeeld bij woorden als: bôôte, grôôte, kôôle (kolen, groente), pôôte (poten, voeten) of slôôte (sloten, watergang), dan schreef je automatisch: booten, groote, koolen, pooten en slooten.
Hoorde je in het Sliedrechts echter een open -oo- klank, zoals in: kole (steen)kolen, ope (open), slote (sloten, meervoud van slot), gezope of gebroke, dan schreef je een enkele –o-, zoals later de algemene spelling werd.
Bovengenoemde verschillen in uitspraak gaan terug op oudere vormen, voordat ze in Nederland zijn gaan samenvallen tot één klank.
Maar het Sliedrechts heeft ook nog een aantal andere klanken. Denk maar eens aan de -aa- . Bijvoorbeeld in de zin: Vraeg is aan Aorie Baers hoe laet ’t lêêg waoter is in de haove. Of wat dacht u van: In ’t begin van de week zette moeder ’t vuilste wasgoed in de wêêk. Of woorden als: waarek, kaarek, boi (bui) en kroiwaoge.
Het is mogelijk om alle woorden met een bepaald taalverschijnsel op te zoeken in onze database. U wilt bijvoorbeeld weten welke verkleinwoorden in het Sliedrechts de uitgang -chie- hebben. Of welke woorden een -ae- klank. Of welke meervoudsvormen eindigen op -er-. Kijk dan onder de knop TAALVERSCHIJNSELEN OPZOEKEN op deze website.

Dialectverhaaltjes 2019

 

Terug naar de vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2018

 

Terug naar de vorige pagina

Maondag Wasdag

Liedjes in het Sliedrechts Dialect

01. Bè jij ok in ’t baggerdurp gebore?

02. Moeders vrijdag

04. Klaaine dinger

05. Voor aaltijd verliefd

06. Maondag wasdag

07. Aorie onze meulebaos

08. Voor de beurt

09. Ons koksie

10. Plaetjies kijke, loflied op Slierecht

11. Slierecht

12. Naer ’t baggerwaark

Dialectverhaaltjes 2017

 

Terug naar de vorige pagina

Voor schrijvers van een scriptie of een werkstuk over dialect

Regelmatig komt bij de Werkgroep Sliedrechts Dialect een verzoek binnen of er materiaal beschikbaar is voor het maken van een scriptie of werkstuk over dialect. Het antwoord is zonder meer: JA

Kijk maar eens onder de knop KENMERKEN VAN HET SLIEDRECHTS op

Want dialect is veel meer dan ‘plat praote. Zo zijn daar :

1. Een eigen woordenschat.
2. Gezegden en uitdrukkingen die elders in Nederland onbekend zijn.
3. Een eigengrammatica met naamvallen, werkwoordsvormen en typische verkleiningsuitgangen.
4. Nog steeds bestaande uitspraakverschillen tussen –ei- en –ij- en tussen -au- en –ou-. Verschillen die in het Standaard Nederlands verdwenen zijn.

Maar ook onder de andere knoppen staat het nodige. Tevens is er nog wel het een en ander te vinden op de website www.demauwerd.nl van Streektaal Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.

Voor docenten Nederlands

In veel taalmethodes wordt aandacht geschonken aan dialect. Dat gaat dan veelal over dialecten in het Oosten of Zuiden van ons land. Maar u zou ook de eigen streektaal in uw lessen kunnen behandelen. Er is meer dan voldoende lesmateriaal voorhanden. Streektaal is veel meer dan ‘plat praote’. Zo zijn daar :

1. Een eigen woordenschat.
2. Gezegden en uitdrukkingen die elders in Nederland onbekend zijn.
3. Een eigen grammatica met naamvallen, werkwoordsvormen en typische verkleiningsuitgangen.
4. Nog steeds bestaande uitspraakverschillen tussen –ei- en –ij- en tussen -au- en –ou-. Verschillen die in het Standaard Nederlands verdwenen zijn.

Veel meer over al deze boeiende taalverschijnselen staat te lezen onder de knop KENMERKEN VAN HET SLIEDRECHTS op deze website. Maar ook onder de andere knoppen. Er is ook nog wel het een en ander te vinden op de website www.demauwerd.nl van Streektaal Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.

Spellingsafspraken

Uitganspunten:

  • de klanken van het dialect zo goed mogelijk weergeven.
  • ten behoeve van de leesbaarheid, zo dicht mogelijk bij het Standaard Nederlands (SN) blijven.
  • Consequent zijn. Dwz. Afgesproken regels overal toepassen. Gaat dat niet, dan een uitzondering ook weer in een regel vastleggen. ( zie 1 A en 1B).

Deze uitgangspunten kunnen strijdig zijn met elkaar. De kunst is, het juiste evenwicht te vinden, afhankelijk van de doelstelling. In woorden boeken en database hanteren we deze spellingsregels In verhaaltjes en krantenstukjes geven we elkaar de ruimte om te schrijven zoals je zelf denkt dat ’t beste is.

REGEL 1
Uitgaan van het SN-woord. Alleen die letters veranderen die in het Sliedrechts anders klinken.
Niet aerdug, niet aerdeg, maar aerdig. aerdigies, kәstajje, eaudeclojje (eaudecologne), broeinetel, Aorәchie, Aochie, brugchie (je=i)e, maogchie, laogchie, zaogchie.
Niet aokeluk, niet aokelek, maar aokelik. Affside, woordtie (je=tie), paerdtie, paortie (tje=tie), boordtie, boortie, koordtie, koortie
Het ie, zal ie, heb ie, pak ie, mò me, à ‘k ie, as ie, à me, mos ie,
Buchie, luchie, hij begelaaidde (verl. tijd), beklêêjde, belege, gelege, bruine bere, strontbere, ì mekaor, buitenavver

REGEL 1 A
Uitzondering: als het een verkeerde indruk zou geven van de Sliedrechtse uitspraak. Erwten= geen arwte maar arte

REGEL 1 B
Uitzondering: medeklinkers aan het begin of eind van een woord, die in het Sliedrechts scherper of zachter klinken onder invloed van het voorgaande of volgende woord (tkofschip), worden niet als zodanig genoteerd (een woord heeft nooit twee verschillende schrijfwijzen. Consequent en leesbaarheid)
Dus n iet; op t’n dijk, pak se, het fuurt, op tien toafel, op teuze taofel, az ik, wad ‘n, nied êên, azzie, az ie, mozzie, moz ie, hij komd effe
Maar: op d’n dijk, pak ze, het vuurt, op dien taofel, op deuze taofel,
as ik, wat ‘n, niet êên, as ie, mos ie, hij komt effe
En ook ; azze me, azze we, lazze jullie, wazze hullie, mosse me/ hullie,
Maar; Mosse ze, is tie(hij), as t’r,

REGEL 2
Klinkers: bôôt, brêêd, draed, kaol, . zô, zôô(nadruk), mooi hooi (beide oo van door)
ei = aai, klaain, ij = ij, dijk, maar soms ij = aai (d=j) : laaijelijk, somwaaile, tәrwaail, of trәwaail.

REGEL 2 A
Uitzondering: latere (Franse) woorden met ei :train, terrain,

REGEL 3
Op het eind van een open lettergreep : êê, ôô, aa om de goede Sliedrechtse uitspraak weer te geven. verêêniging, grôôte, zôôas, aamәl

REGEL 4
D= J : bieje, dôôje bêêste, ( dooie nae de vors)t, brêêje, rôôje blomme, (aerepel rooie). omkaden= omkaoje (teg.tijd), omkaojde (verl. tijd),
de Kaoi (buurt), een kaoi (znw.).

ui = oi, ei = aai. klokke loije, kroijenier, ( loië vent, oproiërs, troië, boië, ) afgeschaaije, met z’n baaije

REGEL 4 B
Uitzondering: bij D= J en ij, vervalt die j
Niet: snijje , glijje, rijj., Maar: snije , glije, rije.

REGEL 5
ә : voor een (toegevoegde) toonloze klinker, als het gevaar bestaat dat de e als ee of è gelezen wordt. kaarәk, tullәp, hellәp,
ook als een andere klinker toonloos uitgesproken wordt : aamәl, Klinkers die zowel in het SN als in het Slierdechts toonloos zijn,veranderen niet. Dus :aerdig, aokelik, lillijk.

REGEL 6
Een à of è of ò als een juiste uitspraak van het dialect dit wenselijk maakt.
Bv. Hà je, mò me, hè me

REGEL 7
Korte woorden niet aan elkaar breien, hoewel het soms wel verleidelijk is.
Dus niet: momme, toen’k, mossie, hà’k zô’n, amme
Maar: : mò me, toen ’k, mos ie, hà ’k zô ’n, à me

REGEL 8
W voor een R wordt een V.
Vrêêd, vrêêke, vroete, vrijve

Nog een paar losse woorden: aangeklêêjd, buuvrouw, maar buurman en buurmaaisie
dekes, faals, êên van Keesse, kwansquaosie, lêêgebpie, pәrbere, perrepluë, pleeë, prongeluk, rizzeltaot, rucht, ruchte, ’s maondassoches, soosjәlist, trug, vleeje week, .

Vaker: een, het, er, inplaats van : ‘n ‘t ‘r.

Alle bovenstaande woorden in alfabetische volgorde

SPELLINGSAFSPRAKEN

Keese

kroijenier

aai=ei

lazze jullie

aaməl

lêêgebpie

aerdig

loië vent (luie)

afgeschaaije

loije van klokke (luiden)

à ‘k ie

’s maondassoches

à me

mò me

aokelik

mooi, hooi oo van door

arte (erwten)

mos ie

as ie

mosse me (hullie)

as ik

mosse ze

as t’r

niet êên

as ’t ‘r

ôô, grôôte

azze me

op deuze taofel

azze we

op dien taofel

baaije (beiden)

op d’n dijk

bieje

pak ie

bôôt

pak ze

paortie

brêêd

pərbere

brêêje

perrepluë

buurmaaisie

pleeë

buurman

rooie van aerəpel

buuvrouw

rizzeltaot

dekes

snije

dijk, ij=ij

toe ‘k

dôôje bêêste

trug

draed

ui is soms oi (trui-troi)

êê, verêêniging

vleeje week

faals

vrêêd

glije

vrêêke

hà je

vrijve

hà ‘k

vroete

heb ie

’t vuurt

hè me

wat ‘n

het ie

wazze hullie (heulie)

hij komt effe (effentjies, eve)

zal ie

zôôas

is tie

zô ‘n

kaarək

Leeshulp

Het Sliedrechts dialect heeft een paar klinkers die anders zijn dan in het Standaard Nederlands. Ze zijn niet moeilijk. Hier komen ze:

De -ae- zoals in bijvoorbeeld: daer, laet, paerd, straet, waer, daer en haer, spreek je uit als de ai in: fair, prairie, ordinair en als in dat jongchie blèrt. Maar ook als in het Engels: where, there en hair.

De -ao- zoals in bijvoorbeeld: kaort, vaoder en waoter, spreek je ongeveer uit als de letter -o- in rond, maar iets langer aangehouden zoals in :òòòh wat mooi. Net als de letter o in het Engelse: born (geboren) en de a in (all).

De -ôô- spreek je uit als in: boor, hoor en voor. Bijv: Sliedrechts: drôôg, brôôd en slôôt.

De -êê- spreek je uit als in: peer en meer. Bijv. Sliedrechts: bêên, dêêl en zêê.

De -aai- (ei) spreek je uit als in: aaien, maaien, zaaien. En als in het Engels: I love my wife. Bijv. Sliedrechts: Dat klaaine maaisie is êên en aal vriendelijkhaaid.

Medeklinkers

HIJ VONG HIJ VONG POEJER NOG ‘T LEKKERSTE

In de vorige artikelen hebben we de klinkers behandeld. Denk bijv. aan: paerd, grôôt, maaid, troi, lêêg, durp, brocht, deuze, bietjie, kaaind, en nog vele andere.

Nu zijn de medeklinkers aan de beurt.
We zullen het hier eerst hebben over de -nd – die in het Sliedrechts -ng- geworden is.

Voorbeelden hiervan:
· Binge – bong – gebonge (Ned. Binden, bond, gebonden.)
· Vinge – vong – gevonge (Ned. Vinden, vond, gevonden.)
· Winge – wong – gewonge (Ned. Winden, wond, gewonden.)

Dit verschijnsel is geen overblijfsel van oudere taalvormen, want binden is in het Oud-Germaans binda en vinden is daar vinda.
Die verandering van -nd- tot -ng- komt in veel zuidelijke dialecten voor. In Zeeland is het dialectwoord voor hand hangd en ander is angder. Ook het Nederlandse tenger, dat aan
het Franse tendre ontleend is, heeft deze verandering ondergaan.
Die verandering is, dat de -nd- die met je tongpunt tegen je boventanden gevormd wordt, zich verplaatst naar achter in je mond, tegen je huig. Dit is in de taalwetenschap een bekend verschijnsel en heet velarisatie.

Andere voorbeelden hiervan zijn:
Hij sting of hij stong (hij stond), fongst (ziekenfonds) en mangels. (amandelen)

Nu de -d- die in het Sliedrechts een – j – geworden is.
Voorbeelden: bôôjem, braeje, bloeje, broeje, geleeje, glij-je, poejer, tevreeje, bieje, hoeje, hoi-je, kroi-jenier, langdraejig, steeje, zoi-je, dôôje.
Het betreft hier steeds een medeklinker die tussen twee klinkers staat. Ook hier is het verdwijnen van de -d- een latere verandering. In het Oud-Germaans, maar ook in het huidige Engels en Duits hebben deze woorden nog allemaal een -d- of -t-.
Denk bijv. aan het Engelse bottom, brediing en gliding, of aan het Duitse boden, braten, blüten, gleiten, süden en städte.
Het lijkt alsof men bij ons niet de moeite neemt die -d- uit te spreken en dan komt er vanzelf een -j-achtige klank voor de -d- in de plaats.
Overigens is dit een verschijnsel dat in grote delen van Nederland voor komt.
Een mooi voorbeeld hiervan is ook Sliedrecht dat vroeger uitgesproken werd als Sliejerecht, wat later weer vervlakt werd tot Slierecht.

Toch waren we niet consequent in het weglaten van de -d- tussen twee klinkers. Vergelijk de volgende woorden maar eens:
· moeder poejer
· vaoder kwaojer
· ieder biejer
· jode verbôôje
___________________________________________________

De -d- is in het Sliedrechts soms een -w- geworden. Dat is het geval na een -ou-.
Voorbeelden:
· houwe
· ouwe
· gouwe
· kouwe
· verkouwe
Soms is die -d- met een volgende klinker helemaal verdwenen.
Voorbeelden: nijg (nijdig), daolijk (dadelijk), schoer (schouder), teng (tijding).

Soms is in het Sliedrechts de lettergreep -de- op het eind van een woord een -i- geworden, zoals in aaremoei (armoede), kaoi (kade), laoi (lade), slaoi (sla, salade).
In het Standaard Nederlands is deze slotlettergreep meestal in z’n geheel weggevallen. Vergelijk maar eens de oudere vormen heide, slede en zijde met de huidige vormen hei, slee en zij.
______________________________________________________

FETERS IN DE ETELAOZIE.

Hieronder niet een verhaal over oude Germaanse klanken die in het Sliedrechts zijn blijven bestaan, maar iets over klankveranderingen die in de loop van de tijd in ons dialect zijn ontstaan.
Het Nederlands heeft een aanzienlijke hoeveelheid Franse leenwoorden en ook het Sliedrechts is daar ruim in gesorteerd. Bij de uitspraak van die Franse leenwoorden doet zich in ons dialect een bepaald verschijnsel voor. Hier volgen de vier gevallen:

A. De slotlettergreep –ge- is in het Sliedrechts -zie geworden. Voorbeelden: etaozie
(etage); etelaozie (etalage); fabriekaozie (fabricage); foeraozie (fourage); messaozie (massage); slijtaozie (slijtage); en vietraozie (vitrage).
Het Franse horloge is in het Sliedrechts geworden tot allozie of lozie.

B. De slotlettergreep –tie- is in het Sliedrechts tot -sie geworden. Voorbeelden:
ginneraosie (generatie); obliegaosie (obligatie); pliesie (politie); prestaosie (prestatie); relaosie (relatie); sietuaosie (situatie); en staosiegeld (statiegeld).

C. De slotlettergreep –ille- is in het Sliedrechts -lie geworden. Voorbeelden: emallie (emaille); medallie (medaille); patroelie (patrouille); en portefulie (portefeuille);
Dit is een geval van uitspraakaanpassing. De oudere Franse uitspraak van deze woorden was met -lje, dus bijv. emalje.
Deze combinatie -lje was in Holland onbekend en werd vervangen door -lie.
Zo ook bijv. het Nederlandse familie van het Franse famille.

D. De Franse -ch- wordt in het Sliedrechts een -s-, omdat deze klank beter paste bij
de klankkleur van het taalgebruik van onze voorouders. Voorbeelden: mesien (machine); saggerijn (chagrin); en seklaod (chocolade).

Een ander verschijnsel is, dat de oorspronkelijke -v- in het Sliedrechts een -f- werd. Dit verschijnsel komt voor in de woorden: feter (veter); fiegelansie (gezicht, uit Fr. vigelance); fiezelemie (aangezicht, uit Fr. visionie); filt (vilt); fiooltjie (viooltje); fiolet (violet); en furt! (vort!, voort!).

-Wr- wordt in het Sliedrechts vaak -vr- of soms zelfs -fr-. Bijv: vrat (wrat); vreef (wreef); vrêêke (wreken); vringe (wringen); vrijve (wrijven); en vroete (wroeten).

Het woord taarf (tarwe) hoort ook in deze groep thuis, maar nu is de combinatie rw achteraan het woord.

Tot slot nog een oud Germaans taalverschijnsel dat in het Nederlands is veranderd, maar in het Sliedrechts in sommige woorden is blijven bestaan. In oude Sliedrechtse teksten komt men tegen de woorden gekoft (gekocht) en zoft (zacht).

Ook kennen wij nog de dialectwoorden doft en dogt (bankje in roeiboot). In het Nederlands is die -ft veranderd tot -cht. Net als in het Sliedrechts is dit ook niet gebeurd in het Engels en het Duits. Vergelijk de Nederlandse woorden zacht, achter en lucht maar met het Engelse soft, after en het Duitse luft. Eenzelfde verschijnsel zien we ook in gekauft en sanft.

Een rijke variatie aan klinkers

Kinderen die goed Sliedrechts spraken, hadden een voorsprong bij het taalonderwijs. Zij hadden geen enkel probleem met het verschil tussen: -auw en –ou- of met –e- of –ij- (lange of korte ei-ij). De –auw- is in het Sliedrechts -aauw, met een lange aa klank. Bijvoorbeeld: blaauw (blauw), gaauw (gauw), kaauwe(kauwen), maauwe (mauwen), raauw (rauw). De –ou- blijft als de Nederlandse –ou- uitgesproken. Bijvoorbeeld: hout, koud, mouw, nou, stout of zout.

Een soortgelijk klankverschil doet zich voor bij de –ei- en –ij-. In het Sliedrechts klinkt –ei- als –aai-, dus ook met lange aa klank. Bijvoorbeeld: braaie (breien), haai (hei), klaainighaaid (kleinigheid), maaid (meid), vriendelijkhaaid (vriendelijkheid). De –ij- ligt dicht bij de Nederlandse uitspraak. De kindertjes schreven dus moeiteloos: blij, dijk, fijn, strijkijzer, wijnazijn, zwijn.

Ook de oude spelling van één of twee -(o)o-’s was voor een vroegere generatie geen probleem op school. Als je in het Sliedrechts een –ôô- uitsprak zoals in hoor, koor, door, dan zei je: bôôte (boten), grôôte (grote), kôôle (kolen, groente), pôôte (poten) of slôôte (sloten,watergang) en dan schreef je automatisch: booten, groote, koolen, pooten en slooten.

Hoorde je in het Sliedrechts echter een open –o- klank, zoals in: kole (steen)kolen, ope (open), slote (sloten), meervoud van slot, gezope (gezopen) of gebroke (gebroken), dan schreef je een enkele -o, zoals later de algemene spelling werd.

Bovengenoemde verschillen in uitspraak gaan terug op oudere vormen, voordat ze in Nederland zijn gaan samenvallen tot één klank.

Hieronder worden de Sliedrechtse klinkers uitgebreid beschreven. Dit is ontleend aan de brochure KLANK- EN VORMLEER VAN HET SLIEDRECHTS door R. van de Berg, 1998. (zie voor de volledige tekst van deze brochure onder de knop BOEKTEKSTEN). Achtereenvolgend worden behandeld: -aa- , -ee- , -ei- en –ij- -e – , -oo- en de toonloze –e- .
___________________________________________

Waarom -ao- en -ae- in het Sliedrechts dialect ?
VRAEG IS AAN AORIE BAERS HOE LAET ’T LÊÊG WAOTER IS IN DE SLIERECHSE HAOVE.
In het Standaard Nederlands luidt deze zin: “Vraag eens aan Arie Baars hoe laat het laag water is in de Sliedrechtse haven”. De –aa- in Nederlandse woorden als: vraag, water, baars, laat en laag, wordt in het Sliedrechts dialect zeer verschillend uitgesproken. In woorden als klaor, raok, kaol, maol, waoter klinkt het als in het Engelse water en call. Het is de –ò- van rok die wat langer aangehouden wordt. Dan hoort men ròòk, geschreven als raok (raak).
In woorden als: vraeg, laet, schaep, paerd, waer en daer is de klank precies eender als in het Engels where en there. Het is de –è- van schep die wat langer aangehouden wordt. Dan hoort men schèèp, geschreven als schaep (schaap).

Deze twee klanken ao en ae en de manier waarop ze in het dialect voorkomen zijn misschien wel de meest opvallende kenmerken van het Sliedrechts. Met name het gebruik van ae-woorden is heel typerend voor het eigene van dit dialect. Reeds in het naburige Giessendam hoor je deze ae-klank bijna niet meer. Wat dit betreft loopt er een taalgrens tussen Sliedrecht en Giessendam. Een grens die globaal door de Albasserwaard gaat van Sliedrecht zo naar het noorden. Bijna in de hele westelijke Albasserwaard spreekt men die ae-klank. Ook verder naar het westen, IJsselmonde, Hoeksewaard tot aan de kust spreekt men die ae-klank. Wat dit betreft is het verschil tussen het Sliedrechts dialect en het dialect van bijvoorbeeld de Hoeksewaard kleiner dan het verschil tussen Sliedrechts en Giessendams.

Woorden die in het Nederlands op dezelfde manier geschreven en uitgesproken worden, maar die verschillende betekenissen hebben, worden in het Sliedrechts verschillend uitgesproken. Hier volgen een paar voorbeelden.

Aoltjie at een aeltjie.
‘k Het de blaere op m’n haande van ’t blaore vege.
Hij het nie in de gaote dat ie gaete in z’n sokke het.
Een kraem stoat op de mart en kraom is een bevaaling.
Hij gong met z’n maot de maet neme van ’t hekkentjie.
Omdat Piet z’n aaige zô naor voelde, gong die naer d’n dokter.
Kees Bakker kreeg goeje raed van Wim de Raod.
De bôôte vaere en ’n vaore staot in ’t raomkəzijn.
’t Is echt waer, die groenteboer verkôôpt goeje waor.

Het verschil tussen ao en ae is niet een verbastering van het Nederlands, maar een bewaard gebleven verschil tussen vanouds verschilende klinkers die in het Nederlands zijn samengevallen tot aa maar in het Sliedrechts nog verschillend gebleven zijn. Vergelijken we het Sliedrechts en het Nederlands met het Gotisch, een oude Germaanse taal die voor de Middeleeuwen gesproken werd, dan zien we duidelijk dat de Sliedrechtse ao en ae hele oude wortels hebben.

Gotisch Sliedrechts Nederlands
hana haon haan
wato waoter water
fadar vaoder vader
malan maole malen
slepan slaepe slapen
jer jaer jaar
seths zaed zaad
letan laete laten

Behalve oude wortels zijn er ook andere factoren die van invloed zijn geweest op het ontstaan van de klanken.

Door invloed van de letter r zijn er ook een aantal ae-klanken ontstaan. Zoals bijvoorbeeld in vaert, aerd, baerd en baers.
Voor een n hoor je meestal een ao, zoals bijvoorbeeld gaon, maon, slaon, en staon. Een uitzondering op deze regel vindt men in woorden als traen en vəndaen, maar dat is dan weer overeenkomstig het oude Gotisch.
Woorden die na de Middeleeuwen ontstaan zijn hebben bijna altijd een ao, zoals bijvoorbeeld filiaol, raodio, kəbaol, draomao, kaono.

Interessant is dat mensen die nog maar zo half en half dialect spreken, de ae vervangen door een ao. Ze zeggen niet slaepe maar slaope, niet jaer maar jaor. Kennelijk vinden ze deze ao netter, beschaafder dan de ae.

Maar de letter aa heeft in het Sliedrechts nog meer verschijningsvormen:

1. Als êê, die klinkt als de ee in veer en weer:

Aoi het drie kəpotte spêêke in z’n fietswiel.
In dat ouwe huisie hebbe ze ’n lêêg pləfonnechie.
Die balkelaog legt veuls te lêêg.

En als iemand in het Sliedrechts tegen je zegt ‘Zet de ketel ’s lêêg op ’t gas’, dan moet je die ketel niet leeg op het gas zetten, maar het gaspitje laag draaien.
In het zinnetje ‘Rook liet onderlest z’n schetse slijpe’ is lest een verkorting van laetst en schetse van schaetse.

2. Soms is de aa een a:

We gavve d’r niks om dà me zô vroeg atte. Hier is het Sliedrechts regelmatiger dan het standaard Nederlands. De a-klank van het enkelvoud die al vanouds bestond is doorgetrokken naar de meervoudsvorm.

3. Soms is de a een eu:

Heur haer is netjies gekamd. Dat heur is afkomstig van een oud woord ‘heer’ of ‘heere’. Dat het in het Nederlands ‘haar’ geworden is, is eigenlijk een heel onregelmatige ontwikkeling van het woord.

Maar ook de heldere Nederlandse aa komt in het Sliedrechts voor. Het is niet aon of aen, maar aangeve, aanrikkəməndere, aankomme. En ook in woorden als draaie, paaie, maaie, kraaie, waaie. In de volgende zinnetjes ziet men weer dat een Nederlandse klank in het Sliedrechts, bij verschillende betekenis, verschillend uitgesproken wordt.

Kees was al zô bôôs en toe Kors ok nog een kwaaier op Keese jas spoog, wier die nog kwaojer.
Elke zaeterdag gao ‘k naer opoes. Ik neem dan ’n maeltjie aerepel mee en ik maol ok voor een hêêle week koffie voor d’r.

Daarnaast wordt ook vaak de a in het Sliedrechts als aa uitgesproken:

‘k Glôôf dà we aander weer krijge.
Ze gonge me z’n aalle naer de kaarək.
Moe, dat jong zit me aaməl te peste.

Het is ook aardig om te zien dat de drie betekenissen van ‘blaadje’ in het Sliedrechts ieder hun eigen vorm hebben:

een blaojchie pəpier
een blaortie aan d’n bôôm
de suiker staot op ’t theebleddəchie

Resumerend kunnen we zeggen dat de Nederlandse aa in het Sliedrechts in zeven verschillende klanken voorkomt:
water is waoter (klinkt als Engels ‘water’)
daar is daer (klinkt als Engels ’there’)
laag is lêêg (klinkt als de ee van veer)
haar is heur
laatst is lest
aten is atte
aan is aan

Tot zover enige wetenswaardigheden over de aa. Zoals u ziet is het Sliedrechts rijk gevarieerd en heeft het heel oude taalvormen nog steeds bewaard.

___________________________________________________________

De -ee- in het Sliedrechts dialect
HOE HIET DIE KÈREL DIE ZÔÔVEUL IN Z’N KÊÊT OP D’N BLAAIK EET?

In het Nederlands zou de titel van dit artikel als volgt luiden: “Hoe heet die kerel die zoveel in zijn keet op de bleek eet?”

Zoals u ziet heeft de Nederlandse ee in het Sliedrechts dialect een rijke variatie. Het is niet zomaar toevallig slordig taalgebruik. Nee, al deze vormen van de klank ee hebben een heel oude oorsprong. We zullen wat vertellen over al deze verschillende vormen van de ee in het Sliedrechts.

1. De Sliedrechtse –ee- die klinkt als de –ee- in het Nederlands:

Bijvoorbeeld in woorden als: mee, veen, meten, eet.
Maar ook in dialect-uitdrukkingen, zoals:
Hij komt temee (zodadelijk).
Dat boeksie leet (ligt) op de taofel.
Wat gonge ze tekeer, ’t lekend (leek) wel ôôlog.

2. Dan is er de Sliedrechtse –êê- die klinkt als de –ee- in veer en weer:

Woorden in deze categorie zijn: brêêd, stêên, zêêp, mêês, pənêêl, kənêêl, kêêt, êên, wrêêd, wrêêke.
Er zijn woorden die in het Nederlands 2 betekenissen hebben, maar op dezelfde manier geschreven worden. Bijvoorbeeld: Leen, week, wees. In het Sliedrechts worden deze woorden verschillend uitgesproken, omdat daar het oude klankverschil bewaard gebleven is.

Voorbeelden:
” ‘k Lêên hum nooit meer wat,” zee Leen.
Al staon die bôône een week in de wêêk, dan kà je ze nò nie ete.
“Wees wijs”, zee ’t wêêskaaind.
“De golve van de zêê wazze wel tien meter hôôg,” zee Teunis.

Net als bij het onderscheid tussen –ae- en –ao- heeft het Sliedrechts met de klinkers –ee- en –êê- een oud klinkerverschil bewaard. De Sliedrechts klinker êê is afkomstig van de oud-Germaanse ai. Waar men in het Sliedrechts ee zegt, was er in het oud-Germaans vaak een i-klank. In het standaard Nederlands van de noordelijke Nederlanden zijn die verschillende oud-Germaanse klanken samen gevallen tot de –ee-. Maar in veel zuidelijke dialecten zijn de verschillen bewaard gebleven, zoals in het Zeeuws, het Vlaams en Brabants.
Het is interessant om te zien hoe die oude Germaanse -ai-klank zich in diverse talen verschillend, maar ook wel regelmatig ontwikkeld heeft. In het Duits bleef het een ai-klank (geschreven als ei). In het Engels werd het een -oo- of -o-klank (op diverse manieren geschreven). In de Scandinavische talen en in de Zuid-Nederlandse dialecten (waaronder het Sliedrechts) heeft de oud-Germaanse ai zich ontwikkeld tot de –êê- van weer.

Hier onder een aantal vergelijkingen tussen Gotisch (een oud-Germaanse taal), Duits, Engels en Sliedrechts.

Gotisch, Duits, Engels, Sliedrechts

braips breit broad brêêd
stai stein stone stêên
saipo seife soap zêêp
ains ein one êên
waikwo weich weak wêêk ( zacht)
laihna leike loan lêên
nih aina kein none gêên
hails heil whole hêêl

Ter vergelijking een aantal woorden die in het Sliedrechts een -ee-klank hebben. In het Duits is nergens een -ei-klank. In het Engels is nergens een -oo- of -o-klank.

Gotisch Duits Engels Sliedrechts
mid mit with mee
itan essen eat eten
ligan liegt lays leet (ligt)
wiko woche week week (7 dagen)

Overigens vinden we de ei (die vroeger een ai was) ook nog in sommige Nederlandse woorden zoals eik (naast eekhoorn), heil naast het woord helen, en het achtervoegsel stein in kasteelnamen, onder andere Loevestein.

3. Soms is de –ee- een –aai- in het Sliedrechts:

In de verouderde uitspraak van twee woorden: blaaik (bleekveld) en vlaais (vlees). De oude Germaanse klinker ai is hier bewaard gebleven. Meestal is het een –êê- geworden (zie 2). Ook in het Duits zegt men Fleisch (vlees).

4. Soms is de –ee- een ie in het Sliedrechts:

Hij hiette Jan de Jong.
Ik hoef maor een klaain mietjie suiker in m’n koffie.
Vroeger was dit ook een –ee-, maar door de t die er achter staat is hij in een ie veranderd. In sommige dialecten zijn alle –ee-’s ie geworden, bijvoorbeeld in Noord-Holland, daar zegt men dus stien (steen).

5. Soms is de –ee- een korte –e- in het Sliedrechts:

Kom ’s effe (even).
In oud Sliedrechtse uitspraken als end voor eend en vremd voor vreemd. In dat end en vremd is de oude korte e gehandhaafd. In het Duits bestaan die nog. Daar heb je de woorden ente en fremd. Het oude Sliedrechts heeft dus die korte e bewaard. Effe is een ander geval. Dat was vroeger een –ee-. Die –ee- is in een –e- veranderd omdat de –v- die erachter staaf een –f- geworden is. Zoals ook gebeurd is bij de woorden neffens en nevens.

6. Soms is de –ee- een langere –è- in het Sliedrechts:

De uitspraak is hetzelfde als in het Engelse where.
Die kèrel het over de over hêêle wèreld gebaggerd.
Die mèrel vliegt naer z’n nest.
Ook hier was oorspronkelijk een -ee-klank. Die is in het Sliedrechts veranderd in een langere è onder invloed van het ‘rel’ dat er achter staat.

7. Soms is de –ee- een –eu- in het Sliedrechts:

In deuze stoep speule aaltijd veul kaainders.
Ook hier was de oorspronkelijke klank een ee. Die is door de l en z die erachter staan in een eu veranderd. Veul is waarschijnlijk heel algemeen geworden in Holland. In Vlaanderen was het veel gebleven. Dat Vlaamse veel heeft in de 14e eeuw het Hollandse veul verdrongen, omdat men dat deftiger vond. Vlaanderen was in die tijd rijker en machtiger dan Holland. Het is een algemeen verschijnsel dat de taal van welvarende en daardoor invloedrijke streken overgenomen wordt in andere gebieden. Zo drongen Vlaamse taalverschijnselen in de Middeleeuwen via Zeeland (waterwegen, scheepvaart, handel) door tot Holland. Toen Holland in de 80-jarige oorlog welvarender en machtiger werd dan Vlaanderen, was het voorbij met de Vlaamse invloeden. Hollandse dialecten, met name die van de streek rond Haarlem en Leiden, werden nu belangrijke bouwstenen van de Nederlandse taal die zich over het hele land verspreidde. Het van oorsprong Vlaamse veel drong niet door tot Sliedrecht, zodat men hier veul bleef zeggen.

Tot zover enige wetenswaardigheden over de –ee-. Zoals u ziet is het Sliedrechts rijk gevarieerd en heeft het heel oude taalvormen nog steeds bewaard.

_________________________________
ei en ij
DAT IS MEIN IJGEN KONEIN

Zulke spellingsfouten zouden Sliedrechtse kinderen die vroeger leerden schrijven, nooit maken. Wij leerden op school dat als je in het Sliedrechts -aai- hoort dan schrijf je -ei-. Wanneer je in het Sliedrechts een -ij- hoort dan moet je een -ij- schrijven.

VOORBEELDEN VAN WOORDEN MET -AAI- ZIJN:
Dialect woord: Nederlandse woord:
Braaie Breien
Aaige Eigen
Gaait Geit
Haaining Heining
Klaai Klei
Klaain Klein
Maaisie Meisje
Raaize Reizen
Uitgebraaid Uitgebreid
Klaainighaaid Kleinigheid

Deze lang gerekte -aai- klank wordt als plat beschouwd. Dat ligt niet zo zeer aan die klank zelf (het Engels en het Duits hebben ongeveer dezelfde klank). Het Nederlandse spellingsonderscheid tussen de -ij- en de -ei- gaat terug op vroegere uitspraakverschillen. Tegenwoordig worden hei en hij, eis en ijs precies hetzelfde uitgesproken, maar voor 1700 was die uitspraak verschillend. Het Sliedrechts heeft, net als sommige andere dialecten, dit verschil bewaard. In sommige dialecten is de -ei- zelfs een -è-. Denk bijvoorbeeld aan het Brabantse mèske. En in Den Haag spreekt men over plèèn (plein). In Ameide zegt men klèèn (klein) en rèèze (reizen). Bij het woord -end- (eind) is iets anders aan de hand. End is de oude Germaanse vorm, die ook in het Duits en het Engels bewaard gebleven is. In het Nederlands is die -è- veranderd in een -ei-. Iets dergelijks is ook gebeurd met het oude Nederlands-Germaanse woord venster dat in ons dialect vaainster werd. De -ij- van tijd, pijp, bij, ijl, kijken wordt in het Sliedrechts uitgesproken met een lichte -ai- klank. Al die woorden met een -ij- werden vroeger uitgesproken met een -ie-. Dit is een vrij late ontwikkeling, die ook in veel delen van het land voorkomt. (Vrijwel geheel Noord-Oost Nederland alsmede Zeeland). In die streken zegt men dus ies (ijs), tied (tijd) enz. In Brabant, Holland en Utrecht is de klank verandering wel doorgedrongen maar niet in alle woorden die de klinker -ie- bevatten. Zo zegt men in het Sliedrechts andievie (andijvie), bie (bij, insekt), schaeresliep (scharenslijper). In het Nederlands zijn soms dezelfde woorden blijven bestaan met een -ie- en een -ij- maar hebben ze een verschillende betekenis gekregen. Voorbeelden: piepen naast pijpen, iel naast ijl, kiekeboe van kijken en bijzonder schrijven we met een -ij- maar we spreken nog steeds de oude -ie- uit.
Die -ie- werd in de Middeleeuwen als -y- geschreven. Die oude schrijfwijze is soms bewaard gebleven, zoals in de naam van het bejaardenhuis Over-Slydrecht. Dat moet dus uitgesproken worden als Over-Sliedrecht en niet als Slijdrecht.
Een apart geval is Wijngaarden. De -ij- is verkort tot een -i-. Toen werd het Wingerde, dat later weer veranderde in Wengerde. In sommige delen van de Alblasserwaard is het Wingerde gebleven.

_________________________________

De -e- van mest, verf , wervel en venster.

DIE AOPE VAN JONG SMEERDE MIST OP ‘T VORSGEVAARәFDE WURRәVELTJIE VAN DE VAAINSTERS.

Bovenstaande zin illustreert hoe verschillend de Nederlandse -e- (uitspraak è) in het Sliedrechts dialect wordt uitgesproken. Samen met de verouderde vormen bestaan er in het Sliedrechts zeven variaties waarop de e uitgesproken wordt. We zullen ze achtereenvolgens noemen.
-e- als de -aa- van gaan. Zonder volledig te zijn hieronder een paar voorbeelden:
aarәf – erf, aarәg – erg, aarәve – erven, baarәg – berg, kaarәk – kerk, schaarәf – scherf, schaarәm – scherm, schaarәp – scherp, waarәk – werk. Wat opvalt, is dat in de bovenstaande woorden overal een -r- achter genoemde -aa- staat. Die -r- is dan ook de oorzaak van de klankverandering. Oorspronkelijk hadden deze woorden allemaal een e zoals in het Nederlands. Maar onder invloed van die -r- zijn ze eerst veranderd in een -ae- en later veranderd in een -aa-. Het komt in het Nederlands vaker voor dat de -r- de klank die ervoor ligt, verandert. Ook in het Nederlands is er klankverschil te horen in de -ee- van keel en van keer, van kool en koor, van deun en deur.
De –e- wordt uitgesproken als de -a- van kat. Voorbeelden: art – erwt, harses – hersens, karsebôôm – kersenboom. Het Nederlandse woord erwt heeft oorspronkelijk een -a-. Het oude Germaanse woord is araweiz. De in het Nederlands onuitgesproken -w- hoort er oorspronkelijk dus ook in. Bij harses en kars hebben de rs ervoor gezorgd dat in het Sliedrechts e in een -a- veranderd is. Dat is n.l. gemakkelijker om uit te spreken.
De –e- is in het Sliedrechts een -u-. Dit wordt geïllustreerd door de woorden schulpzand – schelpzand, wurf – werf, wurvel – wervel of grendel, murgpijpie – mergpijpje. Bij wurf en wurvel heeft waarschijnlijk de voorafgaande -w- en de volgende combinatie rf / rv de klinker beïnvloed. Dit verschijnsel is trouwens ook in het Nederlands niet onbekend. Het woord schulp kennen we uit de uitdrukking “In je schulp kruipen”, dat teruggaat op hetzelfde woord als schelp. En ook lessen en blussen zijn verwante woorden, blussen is ontstaan uit be-lessen (met water overgieten).
De Nederlandse –e- werd in het Sliedrechts een -o-. Deze woorden zijn verouderd, die hoort men tegenwoordig niet zoveel meer, maar oudere mensen zullen ze nog wel kennen.
Vors – vers, dorde – derde, dortien – dertien, korsәmus – kerstmis, korsbôôm – kerstboom. Ook hier komt het weer omdat er een -r- achter staat. Het Nederlands kent dit verschijnsel ook in enkele woorden, zoals worden (was vroeger werden zoals het Duitse werden), en worstelen, vergelijk het Engelse wrestle.
De –e- wordt in het Sliedrechts een -ee-, (ook verouderd). Voorbeelden: veer – ver, veerder – verder en onderweeg – onderweg.
De –e- wordt uitgesproken als -i-. Tegenwoordig wordt dat als Giessendams beschouwd, maar het kwam vroeger ook in het Sliedrechts voor. Voorbeelden hiervan: mist – mest, minse – mensen, mit – met, schinke – schenken. Bij schinke en mins is er sprake van een latere ontwikkeling tot die klank -u- vanuit de e , mens en schenken. Bij mit en mist is in het Sliedrechts de oorspronkelijke Germaanse klank bewaard, zoals ook in het Duits. Ook komt het omgekeerde voor. Het Nederlandse blik is in het Sliedrechts blek, zoals in het Duits: blech. Die afwisseling van -i- en -e- vinden we in het Nederlands nog terug in gevallen als vel – villen, rechter – richter.
De Nederlandse –e- wordt in het Sliedrechts uitgesproken als -aai-. Ook dit is een verouderde vorm die we echter vanwege de volledigheid niet willen weglaten. Voorbeelden: vaainster – venster, waainsbraauw – wenkbrauw, waainse – wensen, daainke – denken. Deze uitspraak is, zoals gezegd, sterk verouderd, de invloed van het Nederlands op het Sliedrechts heeft ervoor gezorgd dat deze woorden nu als in het Nederlands uitgesproken worden. Overigens is de vorm waainsbraauw vermoedelijk afgeleid van een vorm van winden, vandaar geen -k- in het Sliedrechts. Het Nederlandse wenkbrauw is volksetymologie; het eerste lid werd in verband gebracht met wenken. De Sliedrechtse ontwikkeling van e naar -aai- is gebeurd onder invloed van de -n- plus medeklinkers die erachter staan. Hetzelfde verschijnsel is bekend uit het Nederlands in het woord einde – ende. Sliedrecht heeft met -end- dus de oude klinker bewaard. Heinde in “Van heinde en verre”, dat via hende uit hande ontstaan is en dus eigenlijk betekent: wat bij de hand ligt, wat dichtbij is.

De -oo- van hoop en kool.

ZE MOS KÔÔKE AS ZE AN KOKE DOCHT

De Nederlandse –oo- klank wordt in het Sliedrechts heel vaak uitgesproken als -ôô-, bijv. hôôg, dôôf, grôôt en vele andere. Die Sliedrechtse -ôô-klank wordt uitgesproken als de Nederlandse -oo- voor een -r-. (hoor en hôôg hebben dus dezelfde -oo-klank in het Sliedrechts.)
Daarnaast zijn er talloze woorden waarin het Sliedrechts, net als het Nederlands, gewoon een -oo- heeft. Het aardige is dat er in ons dialect een aantal woorden zijn die verschillend uitgesproken worden, terwijl dat verschil in het Nederlands niet meer bestaat.

Voorbeelden:
stove (meervoud van stoof – stôôve (stoven, koken)
loof (van loven) – lôôf (gebladerte)
lootjie (een klein lot) – lôôdjie (klein stuk lood)
slote (meervoud van slot) – slôôte (meervoud van sloot)
hoop (verwachting) – hôôp (hoeveelheid)
pote (werkwoord) – pôôte (meervoud van poot)
kole (om te stoken) – kôôle (groente)
koke (eten bereiden) – kôôke (kokhalzen)
koper (metaal) – kôôper (iemand die koopt)
loos (aan de hand) – lôôs, lôôsie (zonder inhoud, schuilplaats)
stroop (beleg) – strôôp (van (op)stropen)

Dat verschil in het Sliedrechts tussen -oo- en -ôô- is niet zomaar een toevallige slordige uitspraak. Het is een overblijfsel van verschillen in uitspraak die vóór de 17e en 18e eeuw in Nederland bestonden. De -ôô- is ontwikkeld uit de Oud-Germaanse -au-. In het Duits is die oorspronkelijke -au- vaak nog bewaard gebleven. Vandaar dat de Sliedrechters vaak een -ôô- zeggen waar de Duitsers een -au- zeggen.
Voorbeelden:
kôôpe – kaufen
lôôf – Laub
rôôke – rauchen
hôôp – ein Haufen

Hoewel die uitspraak van de –oo- in het Nederlands voor beide woordsoorten hetzelfde werd na de 18e eeuw, is de schrijfwijze lang verschillend gebleven.
Tot in de eerste helft van de 20e eeuw had je slooten en sloten. Slooten daar stond water in en sloten zaten op de deur. Koolen waren om te eten en kolen stookte je in de kachel.
Dit was een heel probleem voor de kinderen die Nederlands leerden op de lagere school, echter niet voor de kinderen in Sliedrecht. En trouwens in het zuiden van Nederland, zoals Zeeland, Brabant en ook Vlaanderen, want daar wisten ze allemaal dat als je in je dialect een -ôô- hoorde, je de dubbele -oo- moest schrijven.

We willen hier ook nog even de aandacht vragen voor een bijzonder dialectverschijnsel. In onze streken zegt men hooi, mooi, gooie, bôôjem. Het is echter zo, dat bijna niemand in de gaten heeft dat die -ôô-klank afwijkt van die in het Standaard Nederlands die meer een -oo-achtige klank heeft. Mensen die denken dat ze geen dialect spreken, maar wel in onze streek gekipt en gebroeid zijn, herken je vaak aan die -ôô-woorden. Het is echt één van die regionale kleuringen van de standaard taal die iemand niet gauw kwijt raakt.

In een aantal gevallen wordt de –oo- in het Sliedrechts als -eu- uitgesproken: deur (door), geut (goot), meule (molen), neut (noot), veugel (vogel), weune (wonen), zeumer (zomer), zeun (zoon).

Ook in het woord eulieneutjies (olienootjes, pinda ‘s) komt het voor, hoewel de losse vorm eulie nooit wordt gebruikt. Deze -eu-klank is in het Germaanse taalgebied spontaan ontwikkeld uit de -oo-. Sommige -eu-woorden zijn ook in het Standaard Nederlands terecht gekomen. Bijv. keuken (naast koken), sleutel (naast slot, sloten) en teugel. In andere dialecten hebben nog meer -oo-woorden een -eu-klank gekregen. Bijv. keuning (koning), veur (voor), geweunte (gewoonte). Ook in het Duits zien we dit verschijnsel, denk maar eens aan woorden als schön (mooi), brötchen (broodjes), könig (koning).

In een aantal woorden is de Nederlandse -oo- in het Sliedrechts een -u-. Hier is de klankontwikkeling als volgt gegaan. Het was eerst een -oo-, die veranderde in een -eu- en vervolgens is die -eu- verkort tot -u-.

Voorbeelden:
boter – beuter – butter
schotel – scheutel – schuttel
joken – jeuken – jukke

Een boomgaard heet in het Sliedrechts bongerd. Net als in Wengerde (Wijngaarden) is hier een verkorting van de klank opgetreden.

Een ooievaar heette vroeger in het Sliedrechts een oeievaor. Deze verouderde uitspraak van -oo- als -oe- voor een -i- is waarschijnlijk te vergelijken met de vorm uitroeien, die verwant is met rooien. Ook daar heeft zich die klankverandering voorgedaan.

_______________________________

De toonloze –e- (geschreven als -ə-)

BeKANT VIEL DIE OVER ‘N BəNAON

In onbeklemtoonde lettergrepen vertoont het Sliedrechts een sterke neiging om volle klinkers te verkorten of toonloos te maken, d.w.z. ze krijgen de onduidelijke kleur van de toonloze -ə- zoals in məziek (muziek).
Dit gebeurt in de Nederlandse spreektaal ook veelvuldig, denk bijv. aan de -ij- in duidelijk die eveneens als toonloze -ə- wordt uitgesproken.
Voor het Sliedrechts kunnen we de volgende onderscheidingen maken:
Beginletter: vərzichtig; məschie; bəkant (bijna,bijkans); g’naevənd (goedenavond).
Ook vərdeur (buiten, voor de deur) hoort hierbij.
Slotlettergreep: zôôvəl (zoveel); dikkəls (dikwijls); aevənd (avond); wingərd of wengərd (wijngaard).
c) Onbeklemtoonde lettergrepen in een woord van vreemde herkomst: appəraot; bənaon; sjəffeur; fəsoen; pəsjoen; fəguur; pədaol; pərtaol; səgaor; təmaot en zeer veel andere.
Soms valt de klinker in de beginlettergreep in z’n geheel weg, zoals in de woorden trug (terug);
drek (direct); krek (precies, correct); kraf(t) (karaf); knijn (konijn); pliesie (politie).
Ook vrom of from (weerom) heeft deze verkorting ondergaan, evenals de naam Kneliao (Cornelia).
Enkele lange klinkers worden in veel gebruikte woorden die niet de klemtoon hebben, verkort tot korte klinkers, zoals ok (ook), an (aan), mor (maar), host (haast).
Opvallend is verder dat in vreemde woorden van drie lettergrepen de -e- van de beginlettergreep verandert in een -i-, zoals bij rippәraosie (reparatie), ginneraosie (generatie), rizzultaot (resultaat), tillefoon (telefoon).

Klankveranderingen zien we ook nog bij dirrekteur (directeur) en polәtiek (politiek).

D’r bij en D’r af

In sommige woorden heeft het Sliedrechts minder letters dan in het Standaard Nederlands. Bij andere woorden voegen wij juist weer iets toe.
Eerst over het verdwijnen. Dat komt ook in het Nederlands voor.
Je hoort nogal eens zeggen ‘rechs’ in plaats van ‘rechts’.
Nou, in het Sliedrechts kennen wij er ook wat van.
Als er een -d- achter de -r- staat, wordt die -d-, en soms ook een -t-, nogal eens weggelaten.
Denk maar eens aan woorden als: aerepel (aardappelen), aerig (aardig), vermoore (vermoorden), worre (worden), wiere (werden), en nog een paar mooie: kerremelk (karnemelk) en sikketrie (secretarie).

Maar ook de -r- verdwijnt nogal eens. Bijv. in êêder (eerder), vedder (verder), bevôôbeld (bijvoorbeeld), akkedeere, buuvrouw en êêsie (eerste).
Vegeete, velore, veleede of vleede, en veel meer woorden waar -ver- voor staat.

De -t- verdwijnt in woorden als acher (verouderd voor achter), affekaot (advocaat), dichbij (dichtbij), waffere (wat voor), groffaoder (verouderd voor grootvader), ochend (ochtend) en zwachel (zwachtel).

Zelfs de -k- verdonkeremanen wij wel eens, zoals in int (inkt) en mart (markt).

De -w- is weggevallen in dikkels (dikwijls) en tienigt (tiendweg).

De -n- is verdwenen in kejak (cognac), pesjoen (pensioen), odeklojje (eau de cologne), petoffel (pantoffel), ketak (contact), êêmel (eenmaal) en vullis (vuilnis).

De -f- is verdwenen bij hôôd (hoofd) en bij: hij hèt (hij heeft).

Tot slot geven we u graag nog een aantal diverse woorden waarbij letters weggevallen zijn:
As (als), zukke (zulke), bommezij-je (bombazijnen), treppot (trekpot, theepot), grommoeder (verouderd voor grootmoeder), raobel (ragebol), onnibus (omnibus), sondas (zondags) en garrieballie (garibaldi hoed).

Maar er is evenwicht, want in het Sliedrechts zetten we er ook soms letters bij.
In enkele woorden wordt een -d- of -t- toegevoegd die daar vanouds niet stond.
Dit vinden we vooral bij woorden die eindigen op de onbeklemtoonde lettergreep -l of -r. Bijv. brommerd, dubbeld, enkeld of: een enkelde keer, zuiperd, schretterd en kanjerd.
Bij die laatste voorbeelden is waarschijnlijk een woord als bangerd het voorbeeld geweest.

Ook hebben we een -t- of -d- toegevoegd in woorden als fongst (fonds), genogt (genoeg), graft (graf), het verouderde raomd (raam), steegt (steeg) tienigt (tiendweg) en schelft (schelf).

Tenslotte vinden we een toegevoegde -t in bijv. nêênt, belnêênt, jaot en beljaot.
Die zijn voortgekomen uit oudere vormen als: wel nee het, en: wel ja het.

Gaven we hierboven voorbeelden van woorden waar een -t- of -d- toegevoegd werd, hieronder volgen een aantal gevallen waar de laatste letters verdwijnen.
De slot -t- valt regelmatig weg na de -k-: drek (direct), krek (correct, precies), gehak (gehakt) en stopketak (stopcontact).

In de stadsdialecten van bijv. Dordrecht en Utrecht is dit verschijnsel veel verder doorgedrongen en spreekt men van: nach (nacht), luch (lucht) en diens (dienst).

Ook in vaak gebruikte éénlettergreepwoorden verdwijnt de slot -t- regelmatig. Bijv.: moch (mocht), mos (moest), nie (niet), dà (dat) en wà (wat).

En wat vindt u van de volgende zinnetjes?
Wà doe me?
Dà ’s niks!
Krek wà ‘k wou!

De slot -n- valt weg na een toonloze -e-, net als vaak in de algemene Nederlandse uitspraak: waarke (werken), geve (geven), huize (huizen), bedde (bedden), groente (groenten), enz.
Daarnaast valt de slot -n- af in woorden als meschie en toe, zoals in: Toe zee die.

Bommezij-je (bombazijnen) is een apart geval. Het leenwoord uit het Franse bombasin (een soort katoenen stof), werd zo begrepen alsof het laatste deel van zijde afkomstig was.
Daarom zei men bommezij-je en niet bommezijne…

In de woorden têê en pee is geen -n- afgevallen, maar bewaart het Sliedrechts juist de oude enkelvoudsvorm.

Overige gevallen: nae en strak.
Het Nederlandse ‘naar’ is een latere vorm en oorspronkelijk de vergrotende trap van ‘na’. De vorm strak heeft in het Nederlands een bijwoord-s-, zoals bij een-eens en recht-rechts.

Een aangeplakte -i-
In het Sliedrechts zeggen we laoi, slaoi en kaoi. Hier is de -d- van lade, salade en kade omgevormd tot een -i-.
Bij koei (koe) en vlooi (vlo) is die -i- te verklaren uit de meervoudsvormen koeien en vlooien. Bij strôôi (stro) heeft mogelijk ook de verwantschap met hooi een rol gespeeld.

Een lettergreep verdwijnt
Bij knijn (konijn) en vleede (verleden, ook: onlangs) is een klinker weggevallen, zodat er ook een lettergreep verdwijnt.
Ook gebeurt het, dat de toonloze -e- of een -a- tussen een medeklinker en een -r- wegvalt. Bijv. in trug (terug), sikketrie (secretarie), margrine (margarine) en sigret (sigaret).
De onbeklemtoonde -i- valt weg in bijv. kaptaol (kapitaal), kaptaain (kapitein), matterjaol (materiaal) en filestere (feliciteren).
De onbeklemtoonde beginklinker of beginlettergreep valt weg in lozie, ook: allozie (horloge), monicao (harmonica) en mangels (amandelen).
De toonloze -e- aan het einde van een woord is weggevallen in schaand (schande), seklaod (chocolade) en taarf (tarwe).(In taarvebrôôd wordt die wel gehandhaafd!)
Een aantal aardrijkskundige namen vertoont eveneens verlies van één of soms meer lettergrepen. Bijv: Blesgraef (Bleskensgraaf), Braonk (Brandwijk), de Strieweg (de Industrieweg) of de wijk Slierefruit (‘Sliedrecht Vooruit’ op de uitbreiding buitendijks).
Nog een paar voorkomende gevallen: aamel (allemaal), hêêmel (helemaal), petrolie (petroleum), pliesiegent (politieagent), raobel (ragebol) en sêêt (sajet). Het woord ‘hoep’ is geen voorbeeld van een lettergreep die verdwenen is. Het woord hoepel is oorspronkelijk een verkleinwoord van hoep.

Een lettergreep erbij
In een aantal gevallen vinden we in het Sliedrechts het omgekeerde van het bovenstaande, n.l. de toevoeging van een lettergreep.
Een toonloze -e- wordt ingevoegd tussen twee medeklinkers zoals l-b, r-m, r-b, en r-k.
Voorbeelden: aolebes (aalbes), aaremoei (armoe), barrebier (barbier), feberewaori (februari), karrewats (karwats), karrewaaichie (karweitje) maaremer (marmer), serrevet (servet), suntereklaos (sinterklaas), Tollesteegt (Tolsteeg) en nog veel andere.
In pesallem vindt zelfs een uitbreiding naar drie lettergrepen plaats!
Nog een heel aparte: Santemekraom.

Verhuizende letters
Dat komt vooral voor bij de -r- plus een andere letter. Zo zien we perbere (proberen), percent (procent) en percies (precies).
Maar ook in Kors dat van Chris afkomstig is, en Korsjonnao via Korstiana van Christiana.
Ferwêêl (fluweel) heeft daarnaast ook nog een onregelmatige -r- .
Verspringing van -l- en -r- komt voor in verouderde dialectvormen als: ulleger (orgel), nu meestal gezegd als urgel, of spruntel (splinter), nu als: sprintel en mullever (een soort knikker) ontstaan uit murvel en verwant met het Engelse marble(marmer, knikker).
Nog twee tot slot: maneuvels (manoeuvres) en menutie (munitie).

Gesproken zoals het geschreven wordt
Een aantal woorden van vreemde oorsprong, m.n. uit het Frans en Engels, wordt in het Sliedrechts min of meer uitgesproken als de schrijfwijze en niet zoals het in die oorspronkelijke taal klinkt. Tot deze groep zijn te rekenen:
Uit het Frans woorden als: falliet (failliet), electrizijn (electricien) en resterant (restaurant).
Maar ook Engelse leenwoorden als kloon (clown), pinantie (penalty), kôôl (goal) en de merknamen Bleu Band (Blue Band) en Sunligt (Sunlight).

Overige
De hieronder genoemde woorden zijn niet gemakkelijk in te delen in één van de bovenstaande categorieën, daarom volgt hier een losse opsomming, met waar mogelijk een verklaring van het verschijnsel.
Aokelijk (aokelig), onder invloed van de eerste -k- is de laatste -g- ook een -k- geworden.
Aosem (adem). Bel, bel, (wel, wel). Bombakkes (mombakkes), die eerste -m- is een -b- geworden onder invloed van de tweede.
Bollefooi (bonnefooi). Doezerig (doezelig). Fesoen (fatsoen). Foksere (forceren). Kaarkesaotie (cathechesatie), een heel mooi voorbeeld van volksetymologie!
Karremenaode (karbonade), onder invloed van de -n- werd ook de -m- een -b-.
Koteleksie (koteletje). Maolderij (malerij). Hier zien we hetzelfde geval als het Nederlandse kelder naast het Duitse keller.
Menge (mennen). Medêên (meteen). Naert (aars). Dat komt omdat de slot-n- van het lidwoord deel geworden is van het woord. Den aars is geworden: de naers.
Naokend (naakt). In het Oud-Nederlands was het naket, daaraan is een -n- toegevoegd.
Bij ome is de extra letter -e- mogelijk ontstaan naar analogie van tante.
Pumperdemunt (pepermunt). Singeringe (seringen). Sintele (tintelen). Stokvaarf (stopverf). Zwaolefies (zwaluwtjes). Hier zien we dat onder invloed van de -l- de slot-w- veranderd is in een -f-.
Het Sliedrechts laat ons tal van oude, interessante bijzonderheden zien!

Dialectverhaaltjes 2016

 

 

Terug naar vorige pagina

Contact Werkgroep Dialect

In de Werkgroep Dialect van de Historische Vereniging Sliedrecht zitten de volgende personen: Piet Pols, Korrie Lissenburg-van Genderen, Huib Kraaijeveld, Huub van Heteren, Remco van de Ven, Jan van der Vlies en Arie Sprong.

Contactadres: Bartoklaan 86, 3533 JA Utrecht, tel. 030 – 27 17 330.

E-mail: naar Contact-formulier

Lijst van uitgaven

Uitgaven lijst van de Werkgroep Dialect van de Historische Vereniging Sliedrecht.

Brochures

  • BAGGERTAAL OP DRIFT: enige aspecten van dialectveranderingen het Sliedrechts. R. van den Berg, 1983. 16 pagina’s. Een scriptie.
  • HET VERKLEINWOORD IN HET SLIEDRECHTS
    R. van den Berg, 1984. 16 pagina’s. Een scriptie.
  • KLANK- EN VORMLEER VAN HET SLIEDRECHTS DIALECT.
    R. van den Berg, 1984. 21 pagina’s. Een scriptie.
  • HOMONIEMEN zijn twee verschillende woorden die op dezelfde manier geschreven worden. Bijvoorbeeld:
    (groente) kraam en kraam (geboorte);
    week (7 dagen) en week (zacht);
    sloten (water) en sloten ( afsluiten).
    Vroeger werden deze verschillende woorden ook verschillend uitgesproken.
    Die oude klankverschillen zijn in het Sliedrechts dialect bewaard gebleven. In de rubriek ‘Boekteksten “van deze website staat een dertigtal Sliedrechtse ‘’homoniemen”.

 

Kranten

  • Meer dan 1200 columns in Sliedrechts dialect in het huis-aan-huis-blad De Merwestreek en haar voorlopers Eindredacteur mevr. K. Lisenburg- van  Genderen.
  • Dialect-columns in de Nieuwsbrieven van de verzorgingshuizen Parkzicht, Waerthoven en Overslydrecht te Sliedrecht.

 
Boeken

  • STOEP OP STOEP AF, Sliedrechtse vertellingen ‘van’t Kaoiechie tot de Rosmeule’
    1987. 144 pagina’s. Een verzameling van 42 columns die eerder in het lokale huis-aan-huis-blad verschenen waren.
  • BAGGERDURPSPRAOT, Vertellingen in het Sliedrechts dialect.
    1990. 108 pagina’s. Een verzameling van 32 columns die eerder in het lokale huis-aan-huis-blad verschenen waren.
  • DE BRIJHAPPERS, Een verzameling Sliedrechtse bijnamen.
    1992. 40 pagina’s. een kostelijk boekje met honderden kleurrijke bijnamen.
    Genoteerd in een 10-tal rubrieken, zoals: Waarkzaomhede, D’n aerd van ‘t bêêsie, ’n Natjie en een Drôôchie, Gelôôf.
  • o WAFFERE MOMME ?
    Thematisch woordenboek .1998. 127 pagina’s.
    Meer dan 1250 unieke woorden en uitdrukkingen in het Sliedrechts dialect, die men in de Van Dale vergeefs zal zoeken. Zoals:biggels, kluiteruif, onterik,, een schreufie bakke of matschudding. Maar ook uitdrukkingen, zoals: Je mot d’r op figelere om voor zesse thuis te zijn. ’T Mot eerst warre, wil’t rêêje. Die ruziemaojster van een Maorechie wier deur hêêl de stoep met blek en vaareke naegetrommeld toe ze gong verhuize. Alles ondergebracht in 16 thema’s zoals: Mense, Ete en drinke, Kaark en gelôôf, Aan de waoterkant, ’t Weer, Vervoer. Alle woorden en uitdrukkingen toegelicht met een expressieve voorbeeldzin.
  • WAFFERE MOMME ?
    Alfabetisch woordenboek. 2000.
    34 pagina’s op A 4 formaat. Meer dan 1250 unieke woorden en uitdrukkingen in het Sliedrechts dialect, die men in de Van Dale vergeefs zal zoeken. In alfabetische volgorde genoteerd. Bij elk item staat een zin waarin het betreffende woord of uitdrukking gebruikt wordt.
  • OP Z’N SLIERECHS GEZEED.
    2002. 127 pagina’s, Een selectie uit450 eerder geplaatsteverhalen en gedichten geplaatst in de rubriek ‘Het Sliedrechts Dialect’ in het weekblad ‘De Merwestreek’.
  • SLIERECHS VAN A TOT Z, Woorden, uitdrukkingen en taaleigen van het Sliedrechts dialect.
    2002. 431 pagina’s. Een vrijwel volledige vocabulaire van het Sliedrechts dialect en bevat meer dan 8000 lemma’s van woorden en uitdrukkingen.
    Zowel Sliedrechts – Nederlands als Nederlands – Sliedrechts. Alle woorden die qua klank en/of vorm afwijken van he Standaard Nederlands zijn opgenomen. Maar ook een zeer groot aantal specifieke dialectwoorden en -uitdrukkingen, die men in de Van Dale tevergeefs zal zoeken. Deze laatste allen met een voorbeeldzin. Tevens staat in dit boek een beschrijving van de ‘eigen aardigheden’ van het Sliedrechts Met de hoofdstukjes: Taalgrens.
    Kenmerkende klinkers, Verkleinwoorden, Andere typische taalvormen, Persoonlijke en bezittelijke voornaamwoorden en Werkwoorden. Maar ook Spelling en Uitspraak.
  • STUKSIES EN BIETJIES.
    2011.Een leuk geïllustreerd boekje van 140 pagina”s. Een jubileumuitgave t.g.v. Dertig jaar Historische Vereniging Sliedrecht met 59 nooit eerder gepubliceerde verhalen van de ‘Merwestreek schrijvers”. Een interessante verzameling verhaaltjes, die een goed beeld geven van het dagelijks leven in het verleden.
  • BAGGETAOL EN MEULEPRAOT, Waergebeurde verhaoltjies van, over en deur baggeraers verteld en opgeschreve in heulies aaige Slierechs diëlect.
    2012. 205 pagina’s. Alle menselijke facetten van het baggeren. De specifieke vaktaal, levensgeschiedenissen, anekdotes, liedjes en gedichten.
  • BAGGERTAAL EN MOLENPRAAT, waargebeurde verhalen van, over en door baggeraars verteld en opgeschreven. 2012. 205 pagina’s. de Nederlandstalige versie van het bovengenoemde boek BAGGERTAOL EN MEULEPRAOT.

 

Cassettebandjes.

  • 10 cassettebandjes met 190 columns uit ‘De Merwestreek’. Ingesproken door Giijs van der Wiel.

 

CD’s met tekst

  • Slierechse Boeke.
    2006. Een Cd met de teksten van de volgende boeken:
    • Waffere Momme
    • Slierechs van A tot Z
    • Stoep op – Stoep af.
    • Baggerdurpspraot.
    • z’n Slierechs gezeed.
    • Brijhappers

 

CD’s met geluid

  • Maondag wasdag. 2005. Een CD van Nel en Huib Kraaijeveld met 12 liedjes.
  • 22 liedjes, gezongen door Huib Kraaijeveld
  • Gesproken Sliedrechts dialect. 4 CD’s met columns uit ‘de Merwestreek”
    ingesproken door Gijs van der Wiel.
  • Dialectverhalen Radio Sliedrecht
    2006 / 2007. 4 CD’S met columns uit ‘De Merwestreek’, ingesproken door
    Huib Kraaijeveld, Arie Sprong en Piet Pols.
  • Slierechs zoals het klinkt
    2015. Nieuwe verhaaltjes, ingesproken door Jan van der Vlies, Korrie
    Lissenburg en Piet Pols.

Sliedrechts anderand

Sliedrechts anderand. Het dialect gezongen en gesproken.

Een diensie – Korrie Lissenburg

Weg Stoepen – Sientje van Sintruie

Naar ’t Baggerwerk – Huib Kraaijeveld

Pierebadje in de haven – Korrie Lissenburg

Sprookjes – Huib Kraaijeveld

Effe een baksie doen – Korrie Lissenburg

Zomaar een Sliedrechts praatje – Korrie Lissenburg

De knopendoos – Sientje van Sintruie

Slootje springen – Huib Kraaijeveld

In de nacht van de watersnood – Korrie Lissenburg

Poveren – Huib Kraaijeveld

Dialectverhaaltjes

Gesproken dialectverhaaltjes. Met de namen van de voorlezers er achter. Eerder gepubliceerd in De Merwestreek.

De nachschuit weer in – Arie Sprong

Zwemme – Arie Struijk

Maondag wasdag – Piet Pols

Baggeraers moddere wat af – Huib Kraaijeveld

Van t school af – Arie Sprong

Schetse rije – Arie Struijk

Langs de lijn – Piet Pols

Berichie – Arie Sprong

Foefies – Piet Pols

Dielect doet er wat mee – Huib Kraaijeveld

M’n êêste baos – Arie Struijk

Een staarek verhaol – Piet Pols

Avvepeurtie 1 – Huib Kraaijeveld

Avvepeurtie 2 – Huib Kraaijeveld

Toen wijk A nog wijk A was – Huib Kraaijeveld

Op z’n Slierechs gezeed – Huib Kraaijeveld

Huib vertelt meer – Huib Kraaijeveld

Huib met rijm – Huib Kraaijeveld

Wat een waarek – Huib Kraaijeveld

Bé jij ok in ’t baggerdurrep gebore – Huib
Kraaijeveld

Aosem – Korrie Lissenburg

Beter een lap as een gat – Korrie Lissenburg

Suntereklaos bestaot echt – Huib Kraaijeveld

Verschil mot er weze – Huib Kraaijeveld

Wat een hondeleve – Huib Kraaijeveld

Hullep in huis Beatrix – Korrie Lissenburg

Jan – Korrie Lissenburg

Naer Rotterdam – Korrie Lissenburg

Sleutels – Korrie Lissenburg

Zondagochend – Korrie Lissenburg

Prutsebuurt 1 – Piet Pols

Prutsebuurt 2 – Piet Pols

Prutsebuurt 3 – Piet Pols

Prutsebuurt 4 – Piet Pols

Effe naer waerthove – Arie Sprong

Ik heb al een boek – Arie Sprong

Nae de lêêgere school – Arie Sprong

Naedenke over Korsemis – Arie Sprong

Negotie – Arie Sprong

Ondergedoke fiets – Arie Sprong

Bellegië – Huib Kraaijeveld

De verlore zeun – Huib Kraaijeveld

De winter van 1929 – Huib Kraaijeveld

’t Kaarkerak – Arie Sprong

Gêên vissersletijn – Huib Kraaijeveld

Je hoef allêên mor te zitte – Huib Kraaijeveld

Kringlôôp – Huib Kraaijeveld

Dialectverhaaltjes 2015

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2014

08-01-2014   1093   Wel twaolef graeje
15-01-2014   1094   Rôôke as een bovebôôt
22-01-2014   1095   Optreeje pliesie
29-01-2014   1096   De strontbeere
05-02-2014   1097   In ’t meseum en bij de spreeuwe
12-02-2014   1098   Stront aan de knikker
19-02-2014   1099   Blaauw blaauw
26-02-2014   1100   Klaaintjies worre aal te gauw groot
05-03-2014   1101   Norreme en waerdes
12-03-2014   1102   Nog zeven nachtjes slapen en dan
19-03-2014   1103   Gemeenteraedsverkiezinge viir de deur
26-03-2014   1104   Middagchie Waerthove
02-04-2014   1105   Mooi rood is niet lelijk
09-04-2014   1106   Lôônzaksie
16-04-2014   1107   Aerdige anekdotes bij de plisie
23-04-2014   1108   D’n bril van Roy Orbison
30-04-2014   1109   Aal die selaorisse
07-05-2014   1110   Ellek huissie het z’n kruisie
14-05-2014   1111   Hêêl veul groen
21-05-2014   1112   Scheepswerf Boer bij de Wiel
28-05-2014   1113   Weune in ’n stoepie
04-06-2014   1114   As ‘k 64 ben
11-06-2014   1115   Zeumerse daege in ’t voorjaer
18-06-2014   1116   Koffer pakke
25-06-2014   1117   Naer de finaole
02-07-2014   1118   Slaepkaomergeheime
09-07-2014   1119   Verlore huissleutel
16-07-2014   1120   Een echt kasteel
23-07-2014   1121   Houte naaidôôs
30-07-2014   1122   Ture naer m’n hengellatjie
06-08-2014   1123   Waainig geleerd van
13-08-2014   1124   Slierecht veraal leuk voor echte Slierechse
20-08-2014   1125   De grote kerk weer bij de tijd
27-08-2014   1126   Nationaol Park Kruger
03-09-2014   1127   De grootste duivetil van Slierecht en omstreke
10-09-2014   1128   Brand in Mokum
17-09-2014   1129   Ruimte voor de revier
24-09-2014   1130   Pepiere koker en lege bliksies
01-10-2014   1131   Bijnao niet trug te kenne
08-10-2014   1132   Hedendaegs taolgebruik
15-10-2014   1133   Overpaainzinge in de haarefst
22-10-2014   1134   Een rondjie om de haove
29-10-2014   1135   Korefestival
05-11-2014   1136   Neelie kroes in de krant op taofel
12-11-2014   1137   Slierechse Kaaremis
19-11-2014   1138   Huibert de Baot
26-11-2014   1139   Dielecte Limburreg
03-12-2014   1140   Zwarte Piet en de kaaremis ..
10-12-2014   1141   Vriende Zalle wij ok fotoochies ruile
17-12-2014   1142   Geef mijn portie mor aan Fikkie
24-12-2014   1143   Van de Boslaon tot de Grôôte kaarek
31-12-2014   1144   Pontjie van de Buiteuibraaiding

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2013

02-01-2013   1040   Weune aan de Rivier
09-01-2013   1041   Baggertaol en Meulepraot
16-01-2013   1042   Vrouwe bij de plisie
23-01-2013   1043   De bende van Oss
30-01-2013   1044   Kippe houwe is veul en veul leukerder as dà je denkt
06-02-2013   1045   Staareke verhaole over vroeger
13-02-2013   1046   Zou ’t waer weze of nie
20-02-2013   1047   Gast aan taofel
27-02-2013   1048   Kippe houwe
06-03-2013   1049   Paerdevlees
13-03-2013   1050   Onthaosting
20-03-2013   1051   De en en generaotie
27-03-2013   1052   Paosmart
03-04-2013   1053   Wat een weelde en rijkdom
10-04-2013   1054   Piet en Tineke in ’t Wilde Weste
17-04-2013   1055   Snap jij dut of begrijp ie ’t nie
24-04-2013   1056   D’n trôônsbestijging
01-05-2013   1057   De nieuwe burgemeester
08-05-2013   1058   Bakkers
15-05-2013   1059   Vaere met de ouwchies van het baggerdurrep
22-05-2013   1060   Haaimwee
29-05-2013   1061   Mooie meziek
05-06-2013   1062   Effe m’n karrechie aan de strôômdraed hange
12-06-2013   1063   D’n buikriem aanhaole
29-06-2013   1064   Beroepskeuze
26-06-2013   1065   Kouwe kaaremis
03-07-2013   1066   Vijfde exportland van de wèreld
10-07-2013   1067   Bolderbraoderie
17-07-2013   1068   Trug naer de schooljaere
24-07-2013   1069   Een kwakkelzeumer
31-07-2013   1070    ‘k Nam me voor om..
07-08-2013   1071   Een bôôtjie
14-08-2013   1072   Mijn kat hiet ‘De Man’
21-08-2013   1073   Scharrelewietsele
28-08-2013   1074   ‘k Ben nie zo lekker, mor kan lekker ete
04-09-2013   1075   Soms kanne drôôme best leuk weze!
11-09-2013   1076   Verhaoltjie over een aaigetijdse maotschap
18-09-2013   1077   Ons eerste stoephuisie
25-09-2013   1078   Late summer fair
02-10-2013   1079   Verleeje en toekomst
09-10-2013   1080   Jeugdvriende ontmoete
16-10-2013   1081   De zeumer voorbij
23-10-2013   1082   Met ’t ôôg op onze ôôge
30-10-2013   1083   Sutere Klaos
06-11-2013   1084   De kwaolitaait van ’t onderwijs
13-11-2013   1085   Elektronische snelhaaid van ’t nieuws
20-11-2013   1086   Schoolraaisie
27-11-2013   1087   Aaigetijdse postbezurreging
04-12-2013   1088   Traainraaisie met perbleme
11-12-2013   1089   Zoeke naer kersbôômspulle
18-12-2013   1090   ’n Kerskaort op de mat
24-12-2013   1091   Bekant Korsemis
31-12-2013   1092   Daegchie Slierecht

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2012

04-01-2012   0988   Gegalvaoniseerde brugchies hier en daer
11-01-2012   0989   Wintervaertochie in de Slierechtse Biesbosch
18-01-2012   0990   Goeje Tijje komme d’r weer an
25-01-2012   0991   HVS Voetballen in de Julianastraat
01-02-2012   0992   Speule aan ’t Klaaindiep
08-02-2012   0993   t Ken vrieze of dooie
15-02-2012   0994   De Meuletocht: een aallemachtig mooi festijn
22-02-2012   0995   Honderd jaer voeballe l.v
29-02-2012   0996   Schrikkeljaer
07-03-2012   0997   Toe wij van Rotterdam vertrokke
14-03-2012   0998   Tevreejehaaid en geluk in zwaere omstandighede
21-03-2012   0999   Jaertalle
28-03-2012   1000   Duzend stuksies (1)
04-04-2012   1001   Over paosmaaregpijpies en kerstboue 2
11-04-2012   1002   Wà leuk aamel, hee, en uh, veraal deurgaon, hoor!
18-04-2012   1003   Uit jie mandjie komme
25-04-2012   1004   Nieuwe badkaomer
02-05-2012   1005   Uitgesturreve beroepe
09-05-2012   1006   Nog lang en nae gêên zeumer
16-05-2012   1007   ’t lijkent wel alleevel uitverkôôp
23-05-2012   1008    ’t Leve lijkent wel is op de geabbelton van ’n bezar
30-05-2012   1009   Met ’n kroiwaogentjie aerepelschille ophaole
06-06-2012   1010   Met de traain vanuit Baonhoek naer de Floriaode
13-06-2012   1011   Vendaeg d’n dag hoef niemand meer te stinke
20-06-2012   1012   Ik glôôf dà me exaome mosse doe in 12 vakke
27-06-2012   1013   Dibbesie vertelt
04-07-2012   1014   Ok zo genote
11-07-2012   1015   D’n êênen dag kà je faaitelijk niks meer
18-07-2012   1016   Slierechs Diëlect
25-07-2012   1017   Je mot ‘r tò nie aan denke
01-08-2012   1018   De krante staon vol over rottighaaid
08-08-2012   1019   Durrepsgenote
15-08-2012   1020   Aaindelijk, aaindelijk!
22-08-2012   1021   Verstrooidhaaid komt met de jaere
29-08-2012   1022   Zeumersporte
05-09-2012   1023   Schuilen voor de regen op het Merwedeplein
12-09-2012   1024   Nostalgische gedachtes
19-09-2012   1025   Tevaallig
26-09-2012   1026   Waotersnôôd in Slierecht
03-10-2012   1027   Miereneste
10-10-2012   1028   De koplôôper de bôôt in lv
17-10-2012   1029   Een weeksie fietse bij de ôôsterbure
24-10-2012   1030   Blindvaere op navigaosie apperaotuur
31-10-2012   1031   Adriaon Volkerdag
07-11-2012   1032  Burregemêêster Kleiwegt
14-11-2012   1033   Slierechs aevendjie 
21-11-2012   1034   Vorstelijke moord
28-11-2012   1035   Boiëraodar
05-12-2012   1036    ’n Peronkaortie
12-12-2012   1037   Kwaojongesstreke
19-12-2012   1038   Naer d’n aarek van Noache
26-12-2012   1039   Tusse de korsemis en oud en nieuw

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2011

05-01-2011   0936   De wèreld het veul gezichte
12-01-2011   0937   Op de tillevisie? Nooit gedocht!
19-01-2011   0938   Nog is over povere
26-01-2011   0939   Een boek vol Slierechse bandjies
02-02-2011   0940   Hee, kèrel, wat ’n tijd geleeje!
09-02-2011   0941   Paainze en jasse
16-02-2011   0942   Effe laeter hè ‘k 187 jaer in d’n oto
23-02-2011   0943   Twêê aparte hotelkaomers
02-03-2011   0944   Niks wor meer gerippereerd
09-03-2011   0945   Overhaaidstekorte weg te waareke
16-03-2011   0946   Toe tillevisie nog bezonder was
23-03-2011   0947   Zet de vergiet mor op d’n aanrecht
30-03-2011   0948   D’n dag wordt ‘r niks langer mee
06-04-2011   0949   An ’tweer kà je niks veraandere
13-04-2011   0950   Wà gao de tijd toch hard, hee
20-04-2011   0951   Best tevreeje mè m’n korte kop
27-04-2011   0952   Je was bepaold d’n êênigste nie
04-05-2011   0953   Kennismaoking met Aofrikao
11-05-2011   0954   Aalsmor krommer wordende têêë
18-05-2011   0955   Slierechse bakke in ere hrstelle
01-06-2011   0957   Je geef ’n klip en klaor antwoord
08-06-2011   0958   Ze gaon zôôas ze gekomme zijn
15-06-2011   0959   Leuke dinger nie goed begrepe
29-06-2011   0961   Dijkdeurbraok
13-07-2011   0962   Dank voor aalle gezellige brieve
20-07-2011   0963   Wat zeg ie? ’n Aandere keer?
27-07-2011   0964   Plaaintjiesvoebal iets van deuze tijd
03-08-2011   0965   Reclaaome onder rampverhaaole
10-08-2011   0966   Wèreld aarefgoed: Meules Kinderdijk
17-08-2011   0967   Vollekswwaoge: ons aalderêêste karrechie
24-08-2011   0968   Plaetjies spaore van bezzondere diere
31-08-2011   0969   Lache! Mè jehôôd deur een gat
07-09-2011   0970   Haalef Slierecht stao te kôôp
14-09-2011   0971   Vong ie dà grabbele vroegr okzô leuk?
21-09-2011   0972   ’n Dagraaisie naer hilvversum
28-09-2011   0973   Eên weeksie naer Duitsland gaon
05-10-2011   0974   D’r is t’r zaeterdag êên jaerig
12-10-2011   0976   Waarekelôôs mor aanders aktief
19-10-2011   0977   Poletieke zaoke: drie waaref bah!
26-10-2011   0978   Durrepswandeling_deur_Slierecht
02-11-2011   0979   As’k nou ’n baor goud hà legge
09-11-2011   0980   Gezondheidszurreg
16-11-2011   0981   Fantezierijke benaominge
23-11-2011   0982   ’t Is toch haost niemeer te snappe!
30-11-2011   0983   ‘k Schaom m’n aaige, ‘k had ’t nooit magge doen
07-12-2011   0984   Gezag van de pliesie
14-12-2011   0985   Paereltjie aan rissie raaisies
21-12-2011   0986   Hè jij nog nieuws
28-12-2011   0987   Met pensioen

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2010

06-01-2010   0886   Winters in vroegere tije
13-01-2010   0887   D’n Hof van Meijere in Wijk C
20-01-2010   0888   Ouwere generaosie
27-01-2010   0889   Wà spaor jij, hè
03-02-2010   0890   In de legebordebuurt
10-02-2010   0891   Kroijeniersboeksie
17-02-2010   0892   Aamel nostalgie
24-02-2010   0893   Gaon legge vaalle
03-03-2010   0894   Gao toch veraal stemme
10-03-2010   0895   Reünie Prinses Ireneschool
17-03-2010   0896   Moeders waarek
24-03-2010   0897   D’n dankbaorhaaid
31-03-2010   0898   Voorzitter
07-04-2010   0899   Meraol
14-04-2010   0900   Beraaikbaor
21-04-2010   0901   ’t Voorjaer ì je hôôd
28-04-2010   0902   Voorjaer 2010
05-05-2010   0903   Hollans weer op koninginnedag
12-05-2010   0904   M’n êêsten baos
19-05-2010   0905   Hoe zit ’t nou aailijk.
26-05-2010   0906   Gezondhaaidskelonie
02-06-2010   0907   Omgangsvurreme
09-06-2010   0908   Onze raais naer Austraolië
16-06-2010   0909   Vergete jubeleum
23-06-2010   0910   Omgangsvurreme in de soldaotewèreld01
30-06-2010   0911   Evenemente in ’t voorjaer
07-07-2010   0912   Dieet of die eet nie
14-07-2010   0913   Nog effe naer d’n Ouwe Uibraaijing
21-07-2010   0914   Kaoter
28-07-2010   0915   Naer de vierdaegse in Nijmege
04-08-2010   0916   Vekansie 50 jaer geleeje
11-08-2010   0917   Aan op bij naebij en nog veul meer
18-08-2010   0918   Baoli
25-08-2010   0919   Dokter in Siberië
01-09-2010   0920   Durrepsfeguure
08-09-2010   0921   Ander, langer verhaal
29-09-2010   0922   Ruile
06-10-2010   0923   Openbaore waareke in Slierecht
13-10-2010   0924   Reunie ulo-mulo, maovo
20-10-2010   0925   Toe wier ’t inêêns donker
27-10-2010   0926   Deurdeweeks raaisie
03-11-2010   0927   Zal ze okkomme naer de reünie?
10-11-2010   0928   De zeumer 2010 is verbij
17-11-2010   0929   Koiëre langs de Revierdijk
24-11-2010   0930   Bezondere ontmoetinge
01-12-2010   0931   In het spoor van Jack the Ropper
08-12-2010   0932   Trug naer dut kouwe kikkerlandjie
15-12-2010   0933   Al weke wordt ‘r over gepraot
22-12-2010   0934   Snoek op zolder
29-12-2010   0935   Crisis Hoezôô

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2009

07-01-2009   0835   Nieuwejaer.
14-01-2009   0836   Jaerwisseling en Korsemis in Siberië
21-01-2009   0837   Kanjers.
28-01-2009   0838   Wat ’n hondeleve.
04-02-2009   0839   Bellegie.
11-02-2009   0840   Woef! woef! waf! waf!
18-02-2009   0841   Hoeveul.
25-02-2009   0842   Je hoef aallêên mor te zitte.
04-03-2009   0843   Snêêuwvekansie.
11-03-2009   0844   Op weg naer Amerikao.
18-03-2009   0845   Onze vekansie in Amerikao.
25-03-2009   0846   Hallo, aalle echte Slierechters.
01-03-2009   0847   Blundere doe me aamel wel is.
08-04-2009   0848   Wat ’n leuken aevend, hee!
15-04-2009   0849   Rampe en uitjies.
22-04-2009   0850   Deurstrôôme.
29-04-2009   0851   ’n Opgeraopt stoksie.
06-05-2009   0852   D’n aarek van Noache
13-05-2009   0853   Heb u dat nou ok
20-05-2009   0854   Hêêl aanders, hee
27-05-2009   0855   Eksaomekoors
03-06-2009   0856   Blijf maaar
10-06-2009   0857   Beste Korsjonnao
17-06-2009   0858   Pinksterpech
24-06-2009   0859   Deurgeefstoksies
01-07-2009   0860   Koekoek
08-07-2009   0861   Een race deur de tijd
15-07-2009   0862   Kaarekerak.
22-07-2009   0863   Zaeterdagaevend
29-07-2009   0864   Trug in de tijd
05-08-2009   0865   Mêêuwetaol en haozepraot
12-08-2009   0866   Vekansie-ervaering
19-08-2009   0867   Hêêmel gêên insperaosie meer
26-08-2009   0868   Inweuning
02-09-2009   0869   Vekansie 2009
09-09-2009   0870   Commenicaosie
23-09-2009   0871   Grazze
30-09-2009   0872   Wat ’n prachtigen dag
07-10-2009   0873   Dierelêêd en Dierevreugde
14-10-2009   0874   Mode van twêêderande generaosies
21-10-2009   0875   Likkoeksies en opzetkaoksies
28-10-2009   0876   Druk en gezellig middagchie
04-11-2009   0877   Invelidezurreg
11-11-2009   0878   ’t Leugebanksie
18-11-2009   0879   Timpie
25-11-2009   0880   De zeumer vam 2009
02-12-2009   0881   Aerepel
09-12-2009   0882   Afvalschaaijing
16-12-2009   0883   Kirkenes
22-12-2009   0884   Endejaersoverpaainzing
29-12-2009   0885   Artepellers, Brijhappers, Schaepekoppe en…?

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2008

02-01-2008   0782   ’n Taail vol olieballe en ’n toverpot.
91-01-2008   0783   Trugblik op de maond december.
16-01-2008   0784   Moterfiets (1).
23-01-2008   0785   Moterfiets (2).
30-02-2008   0786   Nae de lêêgere school.
06-02-2008   0787   Eefies bijkletse.
13-02-2008   0788   Overplaetsing naer Braobant.
20-02-2008   0789   M’n ellefde verhaoltjie.
27-02-2008   0790   Brôôd- en aerelpelpap.
05-03-2008   0791   De goeje kant weer op.
12-03-2008   0792   Mooie vongst.
19-03-2008   0793   Hoezôô kwaojonge.
26-03-2008   0794   Boer zoek vrouw.
02-04-2008   0795   Spore.
09-04-2008   0796   Nog ’n keer Ouwemannehuis en badhuis.
16-04-2008   0797   Piknik.
23-04-2008   0798   Zô mor ’n baggeraer (1).
30-04-2008   0799   Zô mor een baggeraer (2).
07-05-2008   0800   Zô mor een baggeraer (3).
14-05-2008   0801   Zô mor een baggeraer (4).
21-05-2008   0802   Van ’n baontjie tot ’n lintjie.
28-05-2008   0803   Bewaorderig en spaorderig.
04-06-2008   0804   Kom u ok naer ’t Baggerfestival.
11-06-2008   0805   Oranje … Deuze keer”
18-06-2008   0806   D’n hôôgte in.
25-06-2008   0807   ‘k Heb al een boek
02-07-2008   0808   Groete uit Limburrreg.
09-07-2008   0809   ’t Kaarekerak
16-07-2008   0810   In de Hollanse Baarege.
23-07-2008   0811   Hoe hêêt ’t was en hoe ver.
30-07-2008   0812   Hallo mense van het Slierechs diëlect.
06-08-2008   0813   Deuze week gaon ze beginne.
13-08-2008   0814   Jeugdherinneringe.
20-08-2008   0815   Effe naer Waerthove..en..en..
27-08-2008   0816   Zonder pepier…
03-09-2008   0817   Aaregernisse in ’t grôôte dierebos.
10-09-2008   0818   Naome.
17-09-2008   0819   Gedachtes over rampe
24-09-2008   0820   Schoolvoebal weet jie nog.
01-10-2008   0821   Vervele.
08-10-2008   0822   Mederrene technieke.
15-10-2008   0823   Bekant haarefst.
22-10-2008   0824   De groete van pao.
29-10-2008   0825   Fokvêêdag in Hoornaer.
05-11-2008   0826   Filesefere.
12-11-2008   0827   D’n haarest is begonne
19-11-2008   0828   Slaoger Bakker.
26-11-2008   0829   Slaogersfoldertie.
03-12-2008   0830   Je aalderêêste loontjie.
10-12-2008   0831   Spaons fêêsie.
17-12-2008   0832   Op stap.
22-12-2008   0833   Korsemis.
29-12-2008   0834   Berichies van verre.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2007

03-01-2007   0730   Wêêmoed naer december van vroeger.
11-01-2007   0731   Gêên snêêuw  mor wel gelanglauft.
17-01-2007   0732   Aogchie.
24-01-2007   0733   Nooit meer overdwars.
31-02-2007   0734   Baonhoekbrug.
07-02-2007   0735   Verlichte boerderije.
15-02-2007   0736    ’t Wil mor nie wintere
22-02-2007   0737   De was en ’t avvepeurtie (1).
01-03-2007   0738   De was en ’t avvepeurtie (2).
07-03-2007   0739   Slierecht êên.
14-03-2007   0740   Kattekwaod.
21-03-2007   0741   Hellepe bij d’n boer.
28-03-2007   0742   Costao del Sol.
04-04-2007   0743   M’n tuintjie.
11-04-2007   0744   Lente.
18-04-2007   0745   ‘k Snap ‘r hêêmel niks van.
25-04-2007   0746   Reunie Beatrixschool.
02-05-2007   0747   Voor je nummer.
09-05-2007   0748   Zondagochend.
16-05-2007   0749   Reunie-ULO-school-1957-1958.
23-05-2007   0750   Spaons benauwd.
30-05-2007   0751   Hêêt hee.
06-06-2007   0752   Schoolraaisie.
13-06-2007   0753   ’t Het nò nooit  zôô donker gewist.
20-06-2007   0754   Blokke.
27-06-2007   0755   Nae 50 jaer trug in Slierecht.
04-07-2007   0756   Nae ’t school aan ’t waarek.
11-07-2007   0757   Vekansiewaarek
18-07-2007   0758   Fietse mor…
25-07-2007   0759   Raaisie naer de zon.
01-08-2007   0760   Effe aan d’n dijk trug.
08-08-2007   0761   Naer de Put.
15-08-2007   0762   Is effe denke.
22-08-2007   0763   Fietsvekansie.
29-08-2007   0764   Borao of Joego.
06-09-2007   0765   Vekansie naer Tenesië.
12-09-2007   0766   Vekansiecentjies.
19-09-2007   0767   Over ’n reunie en de zeumer.
26-09-2007   0768   Ope brief aan d’n burregemêêster
03-10-2007   0769   Fort en Kering
10-10-2007   0770   Vekansie in Katwijk
17-10-2007   0771   Boekje  Uit aaige waarek
24-10-2007   0772   Zoeke in aale hoeke
31-10-2007   0773   50+
07-11-2007   0774   In de Prutsebuurt (3)
14-11-2007   0775   In de Prutsebuurt (4)
21-11-2007   0776   Toen wijk a nog wijk a was
28-11-2007   0777   Solexies
05-12-2007   0778   ’t Kolestoepie
12-12-2007   0779   End van ’t jaer.
19-12-2007   0780   Mechele en Leuve
26-12-2007   0781   Demast in ’t keukekassie.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2006

04-01-2006   0678   Oud en nieuw.
11-01-2006   0679   Uit Mijntjies dagboek (15)
18-01-2006   0680   Twêê brieve.
25-01-2006   0681   ’t Mò warre wil ’t rêêë.
01-02-2006   0682   Nog veul aarger.
08-02-2006   0683   Voorgetrokke.
15-02-2006   0684   Woordeboek.
22-02-2006   0685   Serejeus.
01-03-2006   0686   Uit Mijntjies dagboek (16)
08-03-2006   0687   Kaainderpraot.
15-03-2006   0688   Maerts.
22-03-2006   0689   Puzele.
29-03-2006   0690   Nae ’t school aan ’t waarek.
05-04-2006   0691   Ballejochies.
12-04-2006   0692   Negerzoene.
19-04-2006   0693   Uit Mijntjies dagboek (17)
26-04-2006   0694   Gemêêntehuize.
03-05-2006   0695   Driedubbelop.
10-05-2006   0696   Lintjie voor Piete.
17-05-2006   0697   Uit Mijntjies dagboek (18 slot)
24-05-2006   0698   Baggerfestival.
31-05-2006   0699   Mè grôôte blijschap.
07-06-2006   0700   Prizzentaosie.
14-06-2006   0701   Ge-wél-dig.
21-06-2006   0702   Baggeremmers.
28-06-2006   0703   Klaaine dinger.
05-07-2006   0704   Nou en laeter.
12-07-2006   0705   Zeumerhutspot.
19-07-2006   0706   Toeval.
26-07-2006   0707   Mooie kaort.
02-08-2006   0708   Rondjie Biesbosch.
09-08-2006   0709   Vekansie.
16-08-2006   0710   Metrozejurreksie.
23-08-2006   0711   Huttedurrep KNOTS.
30-08-2006   0712   Gijs van der Wiel.
06-09-2006   0713   Aareg jammer.
13-09-2006   0714   Lêêgere school.
20-09-2006   0715   Aamel kedoochies.
27-09-2006   0716   25 Jjaer jong en springlevend.
04-10-2006   0717   Dubbel Fêêst.
11-10-2006   0718   Schoolvoebal-toernooi.
18-10-2006   0719   De krôônprins in ’t Baggermusem.
25-10-2006   0720   In de Prutsebuurt (1).
01-11-2006   0721   In de Prutsebuurt (2).
08-11-2006   0722   ’n Urgel van Fluitekruid.
15-11-2006   0723   De Lorreboer.
22-11-2006   0724   Voorpret kerstraaisie Gent en Brugge.
29-11-2006   0725   Vliegere.
06-12-2006   0726   Toe was geluk…
13-12-2006   0727   Naer Gent en Brugge.
20-12-2006   0728   Gezondhaaid in baggeraersgezin
27-12-2006   0729   Naer ’t museum.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2005

05-01-2005   0628   Kunst in Slierecht.
12-01-2005   0629   Uit Mijntjies dagboek (6)
19-01-2005   0630   Gevraegd; Ouwe voordrachte.
26-01-2005   0631   Uit Mijntjies dagboek (7)
02-02-2005   0632   Krantefoto..
09-02-2005   0633   Klaain Diepie.
16-02-2005   0634   Aaigegemaokte kaorte.
23-02-2005   0635   Uit Mijntjies dagboek (8)
02-03-2005   0636   Middagchie Onderhuys.
09-03-2005   0637   Snêêuw.
16-03-2005   0638   Uit Mijntjies dagboek(9)
23-03-2005   0639   Hamburg 1962 (1).
30-03-2005   0640   Hamburg 1962 (2).
06-04-2005   0641   Paose.
13-04-2005   0642   Mijn moeder.
20-04-2005   0643   DWF 50 jaer.
27-04-2005   0644   Kaainderpraot.
04-05-2005   0645   Veertien daege vrijstelling (1).
11-05-2005   0646   Veertien daege vrijstelling (2).
18-05-2005   0647   Uit Mijntjies dagboek (10)
25-05-2005   0648   Reunie.
01-06-2005   0649   Krenterig.
08-06-2005   0650   Klaain Diepie.
15-06-2005   0651   Gekurfbald.
22-06-2005   0652   Straks…
29-06-2005   0653   Uit Mijntjies dagboek (11)
06-07-2005   0654   Kletsmejoors.
20-07-2005   0655   Ponte en netuurschoon.
27-07-2005   0656   Ons nieuwe gemêênteketoor.
03-08-2005   0657   Twêê verzope katjies.
10-08-2005   0658   Uit Mijntjies dagboek (12)
17-08-2005   0659   Diëlectlied
24-08-2005   0660   Dat was schrikke.
31-08-2005   0661   Sleutels.
14-09-2005   0662   ’n Raaisverhaol (1).
21-09-2005   0663   ’n Raaisverhaol (2).
28-09-2005   0664   Zeumer 2005.
05-10-2005   0665   Uit Mijntjies dagboek (13)
12-10-2005   0666   Heldemoed en Humenisme.
19-10-2005   0667   Blijmaokertie.
26-10-2005   0668   Hoe hiet Johan Cruijff.
02-11-2005   0669   In d’n donker.
09-11-2005   0670   Twêê november 2005
16-11-2005   0671   Uit Mijntjies dagboek (14)
23-11-2005   0672   Kaainderpraot.
30-11-2005   0673   Streektaol.
07-12-2005   0674   Kaainderpraot.
14-12-2005   0675   Aoke en Keule.
21-12-2005   0676   Gelache.
28-12-2005   0677   Ouwejaers herinnering.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2004

02-01-2004   0576   Krantewijksie.
08-01-2004   0577   Winkele.
15-01-2004   0578   Bel de Servicelijn 495 994.
22-01-2004   0579   Hulp in huis Beatrix.
29-01-2004   0580   Fotochie.
13-02-2004   0581   Aevendjies uit.
05-02-2004   0582   Gerdien.
12-02-2004   0583   Jan.
19-02-2004   0584   IJszaaile.
26-02-2004   0585   Kaainderpraot.
05-03-2004   0586   Aosem.
12-03-2004   0587   ’t Klaain Diepie.
19-03-2004   0588   Mè vekansie mee naer ’t baggerwaark.
26-03-2004   0589   Ons dijksie.
02-04-2004   0590   Aaige archiefie.
09-04-2004   0591   Azzie in  Slierecht wier gebore …
16-04-2004   0592   Twêê mense op leeftijd en ’n baarg rotzôôi….
23-04-2004   0593   Alblasserbos.
07-05-2004   0594   Verhuize is ok nied aalles.
14-05-2004   0595   Brillemans de Sleutelfiguur.
21-05-2004   0596   Trug in Slierecht.
28-05-2004   0597   Biesboschlied.
04-06-2004   0598   Baggerfestival 2004.
11-06-2004   0599   Baggerfêêst.
18-06-2004   0600   Of…
25-06-2004   0601   ’n Baggeraer vertelt.
02-07-2004   0602   I je hôôd.
09-07-2004   0603   Verzaomele.
16-07-2004   0604   Baggeraers moddere wad af.
23-07-2004   0605   Weet jie nog.
30-07-2004   0606   Graauw en blaauw.
06-07-2004   0607   De zon is gaon schijne…
13-08-2004   0608   Verkeer en bouwe.
20-08-2004   0609   Beste Besjaon
27-08-2004   0610   Honda en Yamaha.
03-09-2004   0611   Olympisch Athene.
10-09-2004   0612   Met de femilie op vekansie
17-09-2004   0613   Raodio en kaomermure.
24-09-2004   0614   Uit Mijntjies dagboek (1)
01-10-2004   0615   ’n Fijn daechie uit.
08-10-2004   0616   Hang…
15-10-2004   0617   Uit Mijntjies dagboek (2)
22-10-2004   0618   Uit Mijntjies dagboek (3)
29-10-2004   0619   Klaain Diepie.
05-11-2004   0620   Verhuisd.
12-11-2004   0621   Raaiszegeltjies.
19-11-2004   0622   Uit Mijntjies dagboek (4)
26-11-2004   0623   Suntereklaos.
03-12-2004   0624   Uit Mijntjies dagboek (5)
10-12-2004   0625   Wad ’n pracht raais hee!
17-12-2004   0626   Gemêêntekentoor.
24-12-2004   0627   Brief.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2003

02-01-2003   0522   Poverpotte (2).
08-01-2003   0523   Ope dag Lockhorst.
15-01-2003   0524   Mesienkaomer in de Lockhorst
22-01-2003   0525
29-01-2003   0526   Waotersnôôd (1).
13-02-2003   0527   Waotersnôôd (2).
05-02-2003   0528   De ramp in Slierecht (1).
12-02-2003   0529   De Ramp in Slierecht (2).
19-02-2003   0530   Waotersnôôd (3).
26-02-2003   0531   Waotersnôôd (4).
05-03-2003   0532   Leve met ’t Waoter.
12-03-2003   0533   Volleybal in t stêêne tijdpaark (1).
19-03-2003   0534   Volleybal in t stêêne tijdpaark (2).
26-03-2003   0535   Naer Frankrijk deur de waotersnôôd.
02-04-2003   0536   ’n Brief uit Streefkaark.
09-04-2003   0537   Hospies.
16-04-2003   0538   SB.
23-04-2003   0539   ’t Schaaije van Slierecht.
30-04-2003   0540   De brôôdjies van Bé.
07-05-2003   0541   Zjeu de boele.
14-05-2003   0542   Schoenedôôze.
21-05-2003   0543   Uitjie.
28-05-2003   0544   Welvaert.
04-06-2003   0545   Stoppe en braaie
11-06-2003   0546   Aargernis.
18-06-2003   0547   Hondedrolleautemaote.
25-06-2003   0548   De Manne van Slierecht.
02-07-2003   0549   0-0.
09-07-2003   0550   Sondas dronk tie whisky.
16-07-2003   0551   Weer ’n  brief uit Streefkaark.
23-07-2003   0552   Waarkmanslied (1).
30-07-2003   0553   Vuurtie stoke.
06-07-2003   0554   Tuintjie.
13-08-2003   0555   Weerzien in Monchau.
20-08-2003   0556   Vekansiewaark.
27-08-2003   0557   Gemêênteraaisie
03-09-2003   0558   D’n Burgemeester in korte broek.
10-09-2003   0559   Indië.
17-09-2003   0560   Haering en paeling.
24-09-2003   0561   Prinsiesdag.
01-10-2003   0562   D’n ANBO 50 jaer in Slierecht.
08-10-2003   0563   Veraanderinge (1).
15-10-2003   0564   Veraanderinge (2).
22-10-2003   0565   Streektaaolmiddagchie.
29-10-2003   0566   Brieve.
05-11-2003   0567   Visse met Cees Vlot.
12-11-2003   0568   ’n Poesie in ’t tuintjie.
19-11-2003   0569   Ons Koksie.
26-11-2003   0570   Kaarkbuurt.
03-12-2003   0571   Zonder kapsones.
10-12-2003   0572   Geboft … winter.
17-12-2003   0573   Plaetjies kijke.
24-12-2003   0574   Kerstlichies in Luxemburg.
30-12-2003   0575   Kerstlichies in Slierecht.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2002

09-01-2002   0472   Euro.
16-01-2002   0473   Raaigers en zwaone.
23-01-2002   0474   Duur hee!
30-01-2002   0475   Trug van weggewist.
06-02-2002   0476   Aggeponnus.
13-02-2002   0477   Hyecintjies.
20-02-2002   0478   Waarkende vrouw (1).
27-02-2002   0479   Waarkende vrouw (2).
06-03-2002   0480   Naer de snêêuw.
13-03-2002   0481   Brief, ie-meel, tillefoontjie.
20-03-2002   0482    ’t Mò warre, wil ’t rêêje
27-03-2002   0483    ’t Mò warre, wil ’t rêêje (2)
03-04-2002   0484    ’t Mò warre, wil ’t rêêje (3)
10-04-2002   0485   Bolgarije.
17-04-2002   0486   Wie wà bewaort.
24-04-2002   0487   Wethouwer Blaaienbaarg.
01-05-2002   0488   Fantastisch.
08-05-2002   0489   Naer de tandarts.
15-05-2002   0490   Kaainderpraot.
22-05-2002   0491   Staopels dôôze.
29-05-2002   0492   Burgemêêster.
05-06-2002   0493   Op z´n Slierechs gezeed.
12-06-2002   0494   Baggerfêêst
19-06-2002   0495   Verschil mot ´r weze ….
26-06-2002   0496   Wad´n Waark.
03-07-2002   0497   Uitgaon in de vijftiger jaere.
10-07-2002   0498   Weune in de vijftiger jaere.
17-07-2002   0499   Mooie kaort.
24-07-2002   0500   Eefies stilstaon bij ’t 500 stuksie
31-07-2002   0501   Bel… bel…bel…
07-08-2002   0502   Overdwars en Overdiep.
14-08-2002   0503   Rolschaetse.
21-08-2002   0504   D’n kwaojen dag van Leenderde.
28-08-2002   0505   Wie is wie.
04-09-2002   0506   Gêên visserslatijn.
11-09-2002   0507   Lee Towers bij echpaor de Grôôt.
18-09-2002   0508   Twêê brieve van lezers.
25-09-2002   0509   Drollevanger.
02-10-2002   0510   Raaisie naer den Haog.
09-10-2002   0511   Sollecitaosie
16-10-2002   0512   Berichie uit Canaodao.
23-10-2002   0513   Meraol van dut verhaol.
30-10-2002   0514   Begraefenis Prins Hendrik.
06-11-2002   0515   Koekruimels en êênhaaidsworst.
13-11-2002   0516   Vroeger …
20-11-2002   0517   Slierecht 1915
27-11-2002   0518   Vaere met de Wakostie
04-12-2002   0519   Vaere met de Wakostie (2)
11-12-2002   0520   Lang geleeje.
18-12-2002   0521   Poverpotte (1).

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2001

03-01-2001   0424   ‘k Heb zo lang
17-01-2001   0425   Stoephuisie.
31-01-2001   0426   Lôônstrôôksie (1).
14-02-2001   0427   Lôônstrôôksie (2).
28-02-2001   0428   Lôônstrôôksie (3).
07-03-2001   0429   Kaarkbuurt (1).
14-03-2001   0430   Kaarkbuurt (2).
21-03-2001   0431   Kaarkbuurt (3).
28-03-2001   0432   Koks op ´t baggerwaark.
04-04-2001   0433   Naer de kaark(1).
11-04-2001   0434   Naer de Kaark (2).
18-04-2001   0435   Fraude.
25-04-2001   0436   Naer Rotterdam.
02-05-2001   0437   Ondergedoke fiets.
07-05-2001   0438   Sannao.
16-05-2001   0439   Een ouwe bekende.
23-05-2001   0440   Zô is dat ..
30-05-2001   0441   Lekker buite leve
06-06-2001   0442   Vroege veugels.
13-06-2001   0443   M’n eerste zwemlessie
20-06-2001   0444   Motorreeze op vliering.
27-06-2001   0445   Speulevaere in de haove.
04-07-2001   0446   Lokkertjie.
11-07-2001   0447   Kaarsebogerd (1).
18-07-2001   0448   Kaarsebogerd (2).
25-07-2001   0449   Kaarsebogerd (3).
01-08-2001   0450   Vrijwilligerswaark.
08-08-2001   0451   Mor toch.
15-08-2001   0452   Post uit Dordt.
22-08-2001   0453   ’n Beer in de Poort.
29-08-2001   0454   Dibbesie (1).
05-09-2001   0455   Dibbessie (2).
12-09-2001   0456   Dankbaorhaaid.
19-09-2001   0457   Gemêênteraaisie.
26-09-2001   0458   Dialect Op te Mart.
03-10-2001   0459   Rook Buizert.
10-10-2001   0460   ´t Is zô slecht nò nie.
17-10-2001   0461   Grienduil.
24-10-2001   0462   Stroop legende.
31-10-2001   0463   ´t Is wat, hee ..
07-11-2001   0464   Ambachschool.
14-11-2001   0465   20 jaer jong en oud.
21-11-2001   0466   Dà was me ´n fêêst.
28-11-2001   0467   Suntereklaos bestaot echt
05-12-2001   0468   Kringlôôp.
12-12-2001   0469  Kerstetelaozies in Brussel (1)
19-12-2001   0470  Kerstetelaozies in Brussel (2)
26-12-2001   0471   Olieballe.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 2000

12-01-2000   0401   Gêên zurge.
26-01-2000   0402   Middestand op d’n Ouwe Uibraaiding (3)
23-02-2000   0403   In de schalm.
15-03-2000   0404   Middestand op d’n Ouwe Uibraaiding (4)
23-03-2000   0405   Ouwe uitbraaiding 5.
12-04-2000   0406   Ouwe uitbraaiding 6.
26-04-2000   0407   Ouwe uitbraaiding 7.
10-05-2000   0408   Slierechse versies en praotjies op CD.
25-05-2000   0409   Baggerfestieval.
07-06-2000   0410   Ouwe uitbraaiding 8.
21-06-2000   0411   Moterpraotjie.
05-07-2000   0412   Gommelestieklekaol.
19-06-2000   0413   Afval.
09-08-2000   0414   Brôôd ete.
27-08-2000   0415   Klaain kempinksie.
06-09-2000   0416   Naer de Tie Tie in Asse.
27-09-2000   0417   Raaisie O.V.S.
11-10-2000   0418   Bloed geve.
25-10-2000   0419   Trug van weggewist happer.
08-11-2000   0420   Hêêl Slierecht overhôôp.
22-11-2000   0421   Bagger in d’n aark.
06-12-2000   0422   Belôôning voor vrijwilligers.
20-12-2000   0423   Kersfêêst.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1999

 

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1998

07-01-1998   0351   De nieuwe uitbraaiding (2).
21-01-1998   0352   De nieuwe uitbraaiding (3).
07-02-1998   0353   Steele (1).
04-02-1998   0354   Steele (2).
18-02-1998   0355   Naer de wintersport. (1).
04-03-1998   0356   Naer de wintersport (2).
18-03-1998   0357   Krimmenêêl.
01-04-1998   0358   De man van ’t geld.
15-04-1998   0359   ’n Luchie scheppe.
22-04-1998   0360   Blossemtochie.
06-05-1998   0361   Tusse licht en donker.
27-05-1998   0362   Waffere momme…
03-06-1998   0363   Baggerfêêst.
08-07-1998   0364   Baarm.
22-07-1998   0365   Vekansiewaarek.
05-08-1998   0366   Baggeraer.
19-08-1998   0367   Spellechies.
23-09-1998   0368   Aamel weer trug!…
28-10-1998   0369   ’t Kattelieke kaareksie in Slierecht 50 jaer oud.
04-11-1998   0370   Anzichkaorte
11-11-1998   0371   Zwaarefvuil.
25-11-1998   0372   Naer Yoga.
09-12-1998   0373   Thaoliejao.
23-12-1998   0374   Donkere aevende.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1997

10-01-1997   0331   Jaere langer mee.
17-01-1997   0332   Schaai-je.
24-01-1997   0333   Stoep.
07-02-1997   0334   Kaainderziektes (1).
14-02-1997   0335   Kaainderziektes (2).
21-02-1997   0336   Inbraokbevaailiging.
03-04-1997   0337   Kom u ok…
08-05-1997   0338   D’n twaolefde april aamel komme, hoor!
22-05-1997   0339   Wad ’n vollek!
29-05-1997   0340   Bus.
12-06-1997   0341   Ooievaors.
17-07-1997   0342   Pisbakke.
31-07-1997   0343   Voeballe op ’t Hobbemaoveldjie.
28-08-1997   0344   H.H.B.O.-er.
04-09-1997   0345   Buurtfêêsie.
11-09-1997   0346   Met de pont mee.
25-09-1997   0347   Beste lezers.
09-10-1997   0348   Schoene.
30-10-1997   0349   Vliege.
27-11-1997   0350   De nieuwe uitbraaiding (1).

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1996

10-01-1996   0309   Naedenke over Korsemus.
17-01-1996   0310   Raodio (1).
24-01-1996   0311   Raodio (2).
07-02-1996   0312   Raodio (3).
14-02-1996   0313   Raodiopregrammao’s van vroeger.
21-02-1996   0314   Stôôm (1).
03-04-1996   0315   Stôôm (2).
08-05-1996   0316   Ouwe krant.
22-05-1996   0317   Rotte (1).
29-05-1996   0318   Rotte (2).
12-06-1996   0319   Proefstôôme voor de zeumervekansie.
17-07-1996   0320   Aoi (1).
31-07-1996   0321   Aoi (2).
28-08-1996   0322   Braibroek of brijhapper…
04-09-1996   0323   Brôôd ete (1).
11-09-1996   0324   Brôôd ete (2).
25-09-1996   0325   Met An Bo op stap.
09-10-1996   0326   Muize.
30-10-1996   0327   Weersvoorspelling.
27-11-1996   0328   Sport zeuve.
11-12-1996   0329   Vrouw Blom.
18-12-1996   0330   Fijne Fêêsdaege…

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1995

04-01-1995   0284   De slaoger.
11-01-1995   0285   Oto rij-je.
18-01-1995   0286   Uúúre onderweeg.
01-02-1995   0287   ’n Brief van ’n lezer.
08-02-1995   0288   Diensbode.
22-02-1995   0289   ’n Baksie doen.
01-03-1995   0290   Waotersnôôd.
08-03-1995   0291   Twêê aanvullinge op ‘Diensbode’.
22-03-1995   0292   Raeje maor.
05-04-1995   0293   Een brief.
12-04-1995   0294   D’n oorlog begint.
26-04-1995   0295   Trouwe in 1943.
03-05-1995   0296   Rond de bevrijding in Slierecht(1).
10-05-1995   0297   Rond de bevrijding in Slierecht (2).
24-05-1995   0298   Fietse.
31-05-1995   0299   Op de tandem naer Hilversum.
21-06-1995   0300   Driehonderd.
05-07-1995   0301   Bure.
13-09-1995   0302   Surve.
20-09-1995   0303   Afval.
04-10-1995   0304   D’n hort op.
18-10-1995   0305   Gezondhaaid.
01-11-1995   0306   Muziek (1).
29-11-1995   0307   Muziek (2).
06-12-1995   0308   Sunterklaos op ’t baggerwaark.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1994

12-01-1994   0253   Renteniere.
19-01-1994   0254   Kachels
02-02-1994   0255   Sporters
16-02-1994   0256   Tante Jaontjie.
23-02-1994   0257   Tante Jaontjies aarfenissie.
02-03-1994   0258   Voor ’t eerst naer school (1).
09-03-1994   0259   Voor ’t eerst naer school (2).
30-03-1994   0260   Schooljaere (1).
06-04-1994   0261   Schooljaere (2).
04-05-1994   0262   ’t Schoolplaain.
11-05-1994   0263   Van ’t school af.
25-05-1994   0264   Grienduile en baggerboere.
08-06-1994   0265    ’n Slierechs jongchie.
15-06-1994   0266   Opao.
29-06-1994   0267   Trouwerij uitgesteld.
20-07-1994   0268   Hamstere.
10-08-1994   0269   Hôôgwaoter.
17-08-1994   0270   Dieretuin.
24-08-1994   0271   Naer Amerikao.
14-09-1994   0272   Hoepmaoke.
21-09-1994   0273   Barbier.
28-09-1994   0274   ’n Daegchie naer Brugge.
05-10-1994   0275   Weune in ’n stoepie.
12-10-1994   0276   Zômor wat Slierechs.
26-10-1994   0277   Ziekehuis (1).
16-11-1994   0278   Ziekehuis (2).
23-11-1994   0279   Een verjaerdag.
30-11-1994   0280   Schaeresliep (1).
07-12-1994   0281   Schaeresliep (2).
21-12-1994   0282   ’t Heusische veer.
28-12-1994   0283   De vergissing.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1993

06-01-1993   0218   Zulvere bruiloft.
20-01-1993   0219   Speultuin.
03-02-1993   0220   Waotersnôôd.
10-02-1993   0221   Kaarkbuurt (1).
17-02-1993   0222   Kaarkbuurt (2).
24-02-1993   0223   Met de pont naer Dordt.
14-03-1993   0224   ’n Gevaerte van ’n vaet.
31-03-1993   0225   De kaarkbuurt.
14-04-1993   0226   ’t Raaisie naer Perijs.
28-04-1993   0227   Houtgas.
19-05-1993   0228   Weuningnôôd.
26-05-1993   0229   Ael.
02-06-1993   0230   Antiek.
16-06-1993   0231   Rommelmart.
30-06-1993   0232   Naer de voebal.
07-07-1993   0233   Mannefacturewinkel.
14-07-1993   0234   Nog ’s in de mannefacturewinkel.
28-07-1993   0235   Voeballe.
04-08-1993   0236   ’n Bôôttochie.
11-08-1993   0237   Uitstappie naer zêê.
18-08-1993   0238   Circus (1).
25-08-1993   0239   Circus (2).
01-09-1993   0240   ’n Stuksie vlees.
08-09-1993   0241   Op de koffie bij d’n burregemêêster.
15-09-1993   0242   Petrôôn (1).
22-09-1993   0243   Petrôôn (2).
29-09-1993   0244   ’n Gulde voor ’n vlagchie.
27-10-1993   0245   Raodio Slierecht.
03-11-1993   0246   ’t Raaisie naer Hattem.
10-11-1993   0247   De nachtschuit weer in.
17-11-1993   0248   Suntereklaos.
01-12-1993   0249   Schetserije.
15-12-1993   0250   ’n Momentjie om bij stil te staon.
22-12-1993   0251   Snêêuw.
29-12-1993   0252   Appeleflappe en ’n zwembad.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1992

08-01-1992   0188   Knijne.
15-01-1992   0189   Zwemme (1).
22-01-1992   0190   Zwemme (2).
29-01-1992   0191   Waotersnôôd (1).
12-02-1992   0192   Waotersnôôd (2).
26-02-1992   0193   ’n Wurrefie.
04-03-1992   0194   Klompemaoker.
11-03-1991   0195   Etelaozies kijke.
25-03-1992   0196   Naer Opoes.
01-04-1992   0197   Konkoers.
15-04-1992   0198   Zanguitvoering.
22-04-1992   0199   Naer ’t Baggermeseum
06-05-1992   0200   ’n Stuksie ì je aaige taol.
20-05-1992   0201   Buurte.
03-06-1992   0202   Bijnaomeboeksie ‘De brijhapprs’.
17-06-1992   0203   Echte brij voor brijhappers.
01-07-1992   0204   Stambôôm.
15-07-1992   0205   Bekant uitverkocht.
29-07-1992   0206   Schoolherinneringen (1).
12-08-1992   0207   Schoolherinneringen (2).
26-08-1992   0208   Winkeltjie.
09-09-1992   0209   D’n Belg.
23-09-1992   0210   D’n inmaok.
07-10-1992   0211   Veul verdiene.
21-10-1992   0212   Beebiefoon.
04-11-1992   0213   Schoene.
18-11-1992   0214   Visse.
02-12-1992   0215   ’t Bossche School (1).
09-12-1992   0216   ’t Bossche School (2).
23-12-1992   0217   Ouwejaer.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1991

02-01-1991   0164   Anderande fêêste.
16-01-1991   0165   In de waarkelôôze tijd.
30-01-1991   0166   ’n Bouwongeval.
13-02-1991   0167   Kachelhout haole.
27-02-1991   0168   Deur ’t ijs gezakt!
13-03-1991   0169   Braaipraotjie.
27-03-1991   0170   Brief aan ’n soldaot.
10-04-1991   0171   Brief van ’n soldaot.
24-04-1991   0172   De parlevinker.
08-05-1991   0173   Oorlogstijd.
22-05-1991   0174   De haove (1).
12-06-1991   0175   Negoosie.
26-06-1991   0176   Hoe houwe we ’t hôôd bove waoter.
10-07-1991   0177   Speule (1).
24-07-1991   0178   Speule (2).
07-08-1991   0179   De rol.
21-08-1991   0180   M’n eerste baos.
04-09-1991   0181   De haove (2).
25-09-1991   0182   Boerderijchie.
16-10-1991   0183   De polder (1).
30-10-1991   0184   De polder (2).
20-11-1991   0185   ’n Traain (1).
04-12-1991   0186   ’n Traain (2).
18-12-1991   0187   Korsemus.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1990

17-01-1990   0136   Kole stoke.
24-01-1990   0137   Reclaome.
31-01-1990   0138   ’n Avendjie naer Ápollo’.
07-02-1990   0139   De Kerremelkstoep op Baonhoek.
14-02-1990   0140   Plaoge.
21-02-1990   0141   IJsbrekers.
28-02-1990   0142   Waotersnôôd.
07-03-1990   0143   Pao mit de VUT.
21-03-1990   0144   Verhuize.
04-04-1990   0145   Behonge.
18-04-1990   0146   Naer Opoe’s.
02-05-1990   0147   Koninginnedag.
16-05-1990   0148   ’n Dialectboeksie.
30-05-1990   0149   Faobeltjie.
13-06-1990   0150   ’t Baggerfêêst.
27-06-1990   0151   De melkboer.
11-07-1990   0152   Lekkere slaoi.
25-07-1990   0153   Vekansie (1).
08-08-1990   0154   Vekansie (2).
22-08-1990   0155   Dieretuin.
05-09-1990   0156   ’t Akkertie.
19-09-1990   0157   Bij tante Neeltjies.
03-10-1990   0158   ’n Daegchie naer Belgie.
17-10-1990   0159   De schipper.
31-10-1990   0160   Hèt de vrouw nog wat nôôdig.
14-11-1990   0161   Overdiep.
28-11-1990   0162   Baggermuseum.
12-12-1990   0163   ’t Slierechs museum.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1989

04-01-1989   0096   Povere.
18-01-1989   0097   ’t Povere uitgesturreve, Belnêênt!
02-02-1989   0098   Een ongeluk.
15-02-1989   0099   Buitenaf waarke.
01-03-1989   0100   Nummer 100.
15-03-1989   0101   Beter een lap as een gat.
29-03-1989   0102   Lappe en gaeren toegeve.
12-04-1989   0103   De gaait (3).
26-04-1989   0104   Rôôk.
10-05-1989   0105   Biggels.
17-05-1989   0106   ’t Gebit.
31-05-1989   0107   De lorreboer.
07-06-1989   0108   Vervoer (1).
16-06-1989   0109   Vervoer (2).
21-06-1989   0110   Vervoer (3).
28-06-1989   0111   ’t Haaim.
05-07-1989   0112   Vekansie 1915.
12-07-1989   0113   Strôôpe.
19-07-1989   0114   Fruit.
27-07-1989   0115   Zwemme.
02-08-1989   0116   Een muizenest.
09-08-1989   0117   Mobelesaosie.
16-08-1989   0118   Braeme zoeke (1)
23-08-1989   0119   Braeme zoeke (2).
30-08-1989   0120   Lere, Belnêênt! Waareke!
06-09-1989   0121   De zolder.
20-09-1989   0122   Die goeie ouwe tijd. (Idem).
27-09-1989   0123   Weer Baonhoek.
04-10-1989   0124   Bel, bel…
11-10-1989   0125   Slierefruit.
18-10-1989   0126   Trouwe.
15-10-1989   0127   Een nieuwe wereldburger.
01-11-1989   0128   M’n eerste fiets.
08-12-1989   0129   Baonhoek.
25-11-1989   0130   De huisnaaister.
22-11-1989   0131   Puuzelrit.
06-12-1989   0132   Een borreltjie.
13-12-1989   0133   Dolle Dries.
20-12-1989   0134   Post.
28-12-1989   0135   Bij de gasfebriek.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1988

06-01-1988   0070   Oud en nieuw.
20-01-1988   0071   Gebraaide wante.
03-02-1988   0072   Een 75-jaerige vertelt
17-02-1988   0073   Een Slierechsen brief.
02-03-1988   0074   Leze.
16-03-1988   0075   Snoeperd.
30-03-1988   0076   Eên april.
13-04-1988   0077   D’n waoterbruiloft.
27-04-1988   0078   Grôôte schôônmaok.
11-05-1988   0079   Ovediep.
25-05-1988   0080   Aviolandao.
08-06-1988   0081   De gaait.
22-06-1988   0082   De Kaarkbuurt.
06-07-1988   0083   De Kaarkbuurt (vervolg).
20-07-1988   0084   Nog ’n gaait.
03-08-1988   0085   Wasse.
17-08-1988   0086   Wasse (vervolg).
31-08-1988   0087   Wasse (slot).
14-09-1988   0088   Kassie pikke.
28-09-1988   0089   Baonhoek.
12-10-1988   0090   ’t Servies.
26-10-1988   0091   Wad ’n mêêster.
09-11-1988   0092   De pulpschipper.
23-11-1988   0093   Verschaaijene reacties.
07-12-1988   0094   Spek in de kuip.
21-12-1988   0095   Naer Amerikao

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1987

07-01-1987   0044   Mit de bôôt naer Gurrekom.
21-01-1987   0045   Langs de Lijn.
04-02-1987   0046   Langs de Lijn (slot).
25-02-1987   0047   En toe kree ‘k een nieuwen hoed.
04-03-1987   0048   Aerepel poffe.
18-03-1987   0049   Nieuwe schoene op de groei.
01-04-1987   0050   Bij opoes inweune.
15-04-1987   0051   Voorjaer.
29-04-1987   0052   Dertig stoepe in Slierecht.
13-05-1987   0053   Reacties op ‘De Stoepe’.
27-05-1987   0054   Een diensie.
10-06-1987   0055   M’n drôôm, ’n broek mit kant!
24-06-1987   0056   De Prins van Oranje.
08-07-1987   0057   Stêênklompe en kaarfiesklompe.
22-07-1987   0058   Hannes.
05-08-1987   0059   Van een oelewapper en een onten dwaail.
19-08-1987   0060   Van ’n kaesschaof en ’n haozeslaepie.
02-09-1987   0061   ’t Paerd voere.
16-09-1987   0062   Gele sprêêuwe.
30-09-1987   0063   Eên van de veule.
14-10-1987   0064   Winkele.
28-10-1987   0065   Stoep op, stoep af (1).
11-11-1987   0066   Stoep op, stoep af (2).
25-11-1987   0067   Stoep op, stoep af (3).
09-12-1987   0068   Deur de plee gezakt.
25-12-1987   0069   Toch nog Kerstfêêst.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1986

22-01-1986   0019   Over verhuize
05-02-1986   0020   ’n Daegchie uit mit ’t schoolraaisie.
19-02-1986   0021   ’n Daegchie uit mit ’t schoolraaisie vervolg.
05-03-1986   0022   Neringdoenden Wijk A tot koleboer de Jaoger.
19-03-1986   0023   Blommechies in ’t waailand.
02-04-1986   0024   ’t Blommetuintjie.
16-04-1986   0025   ’t Akkertie.
30-04-1986   0026   De stêêntjiesschopper 1.
14-05-1986   0027   De stêêntjiesschopper 2.
28-05-1986   0028   Neringdoenden tot segaoreboer Bot.
11-06-1986   0029   In d’n taail.
25-06-1986   0030   ’t Woordeboek.
09-07-1986   0031   ’t Pierebadjie in de haove.
23-07-1986   0032   ’t handeltjie in zêêp.
06-08-1986   0033   ’n Draed in de schroef.
20-08-1986   0034   De Metselaer.
03-09-1986   0035   Zôômor ’n Slierechs praotjie.
17-09-1986   0036   ’n Brief, hêêlemael uit Engeland.
01-19-1986   0037   Maondag-wasdag.
15-10-1986   0038   D’n dôôdbidder.
29-10-1986   0039   O, die koei!
12-11-1986   0040   M’n vlucht in de waotertoren.
26-11-1986   0041   Suikerebêêsies.
10-12-1986   0042   Suntereklaos.
23-12-1986   0043   Mit de Korsemes.

Terug naar vorige pagina

Dialectverhaaltjes 1985

06-02-1985   0001   Over studie René v.d. Berg
13-03-1985   0002   Over diverse Sliedrechtse woorden
20-03-1985   0003   Diverse woorden en uitdrukkingen
01-05-1985   0004   Diverse woorden en uitdrukkingen
22-05-1985   0005   Diverse reacties
12-06-1985   0006   Over boerenkrijt
19-06-1985   0007   Over kinderspelen
26-06-1985   0008   Van een Baonhoeker 1
10-07-1985   0009   Van een Baonhoeker 2
07-08-1985   0010   Van een Baonhoeker 3
14-08-1985   0011   Van een Baonhoeker 4
28-08-1985   0012   Van een Baonhoeker 5
18-09-1985   0013   Over de Rosmeule en uitspraak
23-10-1985   0014   Over loting en de theetuin
30-10-1985   0015   Over huis, winteraerepel e.d.
06-11-1985   0016   Neringdoenden Wijk A tot Boveveer
27-11-1985   0017   Aalledaegse praotjies
11-12-1985   0018   Uit ete met de wurref 

Terug naar vorige pagina

Verhaaltjes uit de Merwestreek – Kompas

In huis aan huisblad De Merwestreek zijn de afgelopen 34 jaar ruim 1350 verhaaltjes in het Sliedrechts Dialect verschenen.
Alle verschenen verhaaltjes zijn op deze website te lezen.

De index hieronder brengt u naar de verhaaltjes, welke op volgorde van de jaren waarin ze zijn verschenen geplaatst zijn.

Werkgroep Dialect

Dialectgroep
v.l.n.r. Piet Pols, Korrie Lissenburg-van Genderen, Huib Kraaijeveld, Huub van Heteren, Remco van de Ven, Jan van der Vlies en Arie Sprong.

Enthousiast
Het is van historisch belang, zowel lokaal als voor de Nederlandse Taalwetenschappen in het algemeen, om het verdwijnend dialect zo goed mogelijk vast te leggen en te bewaren voor de toekomst.
De leden van onze Werkgroep Dialect zijn steeds enthousiast en actief daarmee bezig.
Veel tijd is, gedurende heel veel jaren, door de werkgroepsleden besteed aan de Sliedrechtse woordenboeken: SLIERECHS VAN A TOT Z en WAFFERE MOMME.

Activiteiten van de Werkgroep Dialect:

  • Wekelijks een dialectverhaal plus foto in het huis-aan-huisblad De Merwestreek.
  • Een dialectbijdrage in de periodieken van Waardenburg en Rivas
  • Op verzoek presentaties geven in en over ons dialect. Bijvoorbeeld in bejaardenhuizen, in de bibliotheek en in het Sliedrechts Museum.
  • Bijdragen in en over het Sliedrechts dialect in de Periodiek van de Historische Vereniging Sliedrecht.
  • Korte filmpjes maken over het Sliedrechts dialect.
  • Het Sliedrechts dialect vastleggen op de website van de Historische Vereniging Siedrecht en aanleveren aan taalkundige instituten.

De werkgroep ‘vergadert’ eens in de maand. Dat zijn heel geanimeerde en gezellige bijeenkomsten, maar er wordt ook gewerkt.
Belangstellenden zijn altijd welkom. Wilt u een vergaderdatum weten, vraag die dan op via de knop Contact Werkgroep Dialect in het rijtje aan de linkerkant van deze webpagina.

Deze website is als het ware een encyclopedie van het Sliedrechts dialect. Onder de knop
Inhoudsopgave staat een heldere uiteenzetting van wat er zoal op deze website te vinden is.